D Vitamini Eksikliği Belirtileri ve Tedavisi

D vitaminine fiziksel ve mental sağlık için ihtiyaç duyulur. Diğer vitaminlerin aksine gıdalardan alınmaz. D vitamini kendi vücudumuzda üretilir. Güneş ışığının deriye teması ile D vitamini oluşur. Bu iyi bir şeydir, çünkü çoğu yiyecek hiç D vitamini içermez ya da çok az içerir.

Sağlık 07.04.2020, 20:09 10.04.2020, 00:39
D Vitamini Eksikliği Belirtileri ve Tedavisi

D Vitamini Nedir?

Nadir sayıdaki D vitamini içeren yiyecekler şunlardır:

  • Balık yağı (sardunya, somon gibi)
  • Kuvvetlendirilmiş gıdalar (bu içine D vitamini eklendiği anlamına gelir, bazı margarinler, kahvaltılık gevrekler ve bebek mamaları gibi)

Ayrıca yumurta sarısında, karaciğerde ve yabani mantarlarda küçük miktarlarda D vitamini bulunur.

D Vitamini Eksikliği Nedir?

D vitamini çoğunlukla güneş ışığının deriye teması sonucu oluşur. Gıdalar genelde çok az D vitamini içerirler.

Orta seviyede bir D vitamini eksikliği ciddi belirtiler oluşturmaz ama yorgunluğa ve genel ağrı ve sızıya neden olabilir. Yüksek seviyede bir D vitamini eksikliği ise çocuklarda raşitizm hastalığına, yaşlılarda ise kemik erimesine sebep olur.

Tedavi D vitamini takviyeleri ile yapılır. Bazı insanlar D vitamini eksikliği açısından risk altındadır, bu kişilerin sürekli D vitamini alması önerilir. Bunlar hamile ve emziren kadınlar, 6 ay – 5 yaş arası çocuklar, 65 yaş ve üstü insanlar ve güneş ışığında çıkmayan insanlardır. Karaciğer veya böbrek rahatsızlığı olan bazı kişilere de D vitamini önerilir.

D vitamini ve Güneş Işığı

Güneşteki ultraviyole B ışınları (UVB) derideki kolesterolü D vitaminine çevirir. Bir insan günde 20-30 dakika, yüzü ve kolları açık olacak şekilde, öğle vakti ve haftada 2-3 kez güneş ışığına çıkarsa D vitamini ihtiyacını karşılamış olur. Ama esmer kişilerde ve yaşlı insanlarda D vitamini ihtiyacı bundan fazladır.

Not 1: Camdan geçen güneş ışığı D vitamini üretimini sağlamaz.

Not 2: Güneş ışığına çok fazla maruz kalmak zarar verici olabilir. Güneş yanıklarından her zaman kaçınılmalıdır. Çünkü deri kanseri riskini artırır.

D vitamine Neden İhtiyacımız Var?

D vitamininin asıl fonksiyonu kalsiyum ve fosforun emilimine yardım etmektir. Kalsiyum ve fosfora kemikleri güçlü ve sağlıklı tutmak için ihtiyaç duyulur. D vitamini kaslar ve genel sağlık için de önemlidir. Ayrıca kanser, diyabet ve kalp hastalıkları riskini azalttığına dair veriler de bulunmaktadır.

Kimlerde D Vitamini Eksikliği Oluşur?

D vitamini vücutta yeterince D vitamini olmaması anlamına gelir ve şu durumlarda oluşur:

  • Vücudun D vitamini ihtiyacı arttığında: Büyümekte olan çocuklar, hamile ve emziren kadınlar bu gruba girer.
  • Vücut Yeterince D vitamini yapamadığında: İlk sebep güneş ışığında yeterince kalmamaktır. Deri rengi ne kadar siyahsa güneş ışığından faydalanma oranı da o kadar düşer. Çölyak hastalığı ve Crohn hastalığı gibi bazı durumlarda da D vitamini eksikliği oluşur. Ayrıca bazı ilaçlar da D vitamini emilimini engellediği için D vitamini eksikliğine neden olur (prospektüsleri okuyunuz).
  • Diyetle yeterince D vitamini alınmadığında: Vejeteryanlarda ve balık yemeyen insanlarda D vitamini eksikliği riski artar.

D Vitamini Eksikliği Belirtileri

Çoğu insanda belirtiler görülebilir değildir, sadece D vitamininden kaynaklandığı anlaşılmayacak olanlar (yorgunluk ve genel ağrı) hissedilir. D vitamini eksikliği belirtileri spesifik olmadığından ve anlaşılması güç olması sebebiyle genelde gözden kaçar. Teşhis kemiklerde oluşan bir deformasyon sonucu genelde konulur.

Bebeklerde ve Çocuklardaki Belirtiler

  • Ciddi D vitamini eksikliği olan bebeklerde kas spazmları (kramplar), hastalık nöbetleri ve nefes zorluğu görülebilir. Bu problemler kalsiyum seviyesinin sürekli düşük olması ile ilişkilidir.
  • Ciddi D vitamini eksikliği olan çocuklarda yumuşak kafatası ve kemiklere rastlanır. Kemikleri eğri olabilir. Kemik ağrılarından (özellikle bacaklarda), kas ağrılarından ve kas zayıflığından şikayet ederler. Bu durum raşitizm olarak adlandırılır.
  • Yavaş Büyüme. Uzama ağırlığa göre daha fazla etkilenir. D vitamini eksikliği olan çocuklar yürümeye geç başlayabilir.
  • Diş Çıkmasının Gecikmesi. D vitamini olan çocuklarda süt dişlerinin gelişimi etkilenir.
  • Çocuklarda asabiyet D vitamini eksikliği ile ilgili olabilir.
  • D vitamini eksikliği olan çocuklar daha çabuk enfeksiyon kaparlar. Nefes alma belirtileri birçok durumda ortaya çıkabilir. Nefes alma zayıf göğüs kasları ve yumuşak göğüs kafesi sebebiyle zorlaşır.
  • Eğer raşitizm ciddi düzeyde ise kanda düşük kalsiyum seviyesine neden olabilir. Bu da kas spazmlarına (kramplara), nöbetlere ve nefes zorluklarına sebep olur. Bu durumda acil olarak tedaviye ihtiyaç vardır.
  • Nadir olarak, aşırı derecede düşük D vitamini düzeyi kalp kaslarında zayıflığa sebep olur.

Yetişkinlerdeki Belirtiler

  • Genel yorgunluk, sebebi anlaşılmayan ağrı ve sızılar ve iyi hissetmeme yaygın belirtilerdir.
  • Daha ciddi eksikliklerde osteomalazi (kemik yumuşaması) oluşabilir. Bu durumda daha yüksek derecede bir acı ve ayrıca güçsüzlük oluşur. Kas zayıflığı merdiven çıkmayı ya da yerden kalkıp sandalyeye oturmayı bile zorlaştırabilir.
  • Az bir baskıda bile kemiklerde acı duyulur. Bazı kemiklerde çatlaklar oluşabilir.

D Vitamini Eksikliği Nasıl Teşhis Edilir?

Tıbbi geçmişiniz, belirtiler ya da yaşam tarzınızdan şüphelenilmişse doktorunuz basit bir kan testi ile D vitamini eksikliğine sahip olup olmadığınızı anlayabilir. Kalsiyum, fosfat düzeylerini veya karaciğer fonksiyonlarını ölçen kan testleri ile D vitamini eksikliği anlaşılabilir. Bazen çocuklarda röntgen ile bileğe bakılır. Kemiğin şekline bakılarak problemin ne kadar ciddi olduğu anlaşılmış olur.

D Vitamini Eksikliği Tedavisi

Tedavi D vitamini takviyeleri ile olur. Bu D vitamininin bir formu olan kalsiferol maddesidir. D vitamini damla, iğne veya hap yoluyla verilebilir. Doktorunuz bu konuda en iyi kararı verecektir.

Vitamin düzeyleri ve belirtiler genelde tedaviye iyi yanıt verir. Ama kemiklerin tam sağlıklı hale gelmesi aylar alabilir. Ama çoğunlukla birkaç hafta veya ay yeterli olacaktır.



Yorumlar (3)
Nida 1 yıl önce
Bende sürekli D vitamini eksikliğiyle boğuşuyorum. Güneşi sevmiyorum, güneşten kaçtığım için olsa gerek, takviye alıyorum, tahlil yaptırım zaten anlıyorum eksik olunca artık...
Vitaminsiz 1 yıl önce
Benim D ve B12 vitamin eksikliği var. Karaciğer ye diyorlar. Sevmiyorum yutamıyorum en iyi ciğermiş doktor yakınım tavsiye etmişti ..
Selma 1 yıl önce
Aslında benim de düşük B12 ama nedense ilaç kullanmıyorum bir ara iğne vermişti doktor.
Bir de glutathionu araştırmanızı tavsiye ederim. Ben rahatsızlığımdan dolayı 5 yıldır kullanıyorum kas yapılanması bağışıklığı yükseltmek ve hücre yenileyici. 3 ay ara ile de onun iğnesini kullanıyorum 5 gün boyunca serum ile 2400 mg alıyorum. Yalnız aşırı pahalı yurt dışından geliyor. Benim kas rahatsızlığım var onun için kullanıyorum ama öyle bir şey ki o kadar sık grip oluyordum MaşAllah'ım var kullandığımdan beri grip görmedim:)
26
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 25 Temmuz 2021
İmsak 03:56
Güneş 05:45
Öğle 13:16
İkindi 17:12
Akşam 20:36
Yatsı 22:17
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30