Lösemi - Kan Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

Lösemi, kan hücrelerinin özellikle de akyuvarların normalin üzerinde çoğalması ile kendini gösteren bir kanser türüdür. Her yaşta görülebilen Lösemi (kan kanseri), çocuklarda ve 50 yaş üstü yetişkinlerde daha yaygın görülen bir hastalıktır. Erken teşhis ile tedavi şansı oldukça yüksek olan hastalığın erken dönemlerde fark edilmesi ve tedaviye başlanması büyük önem taşır.

Sağlık 11.04.2020, 04:23 11.04.2020, 05:11
1215
Lösemi - Kan Kanseri Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

İÇİNDEKİLER:

  1. Lösemi (Kan Kanseri) Nedir?
  2. Lösemi (Kan Kanseri) Genel Tanıtım
  3. Lösemi (Kan Kanseri) Çeşitleri
  4. Lösemi (Kan Kanseri) Nedenleri
  5. Lösemi (Kan Kanseri) Belirtileri
  6. Lösemi (Kan Kanseri) Tanı Yöntemleri
  7. Lösemi (Kan Kanseri) Tedavi Yöntemleri
  8. Lösemi (Kan Kanseri) Türleri ve Tedavisi
  9. Lösemi (Kan Kanseri) Tıbbi Birimleri

Lösemi (Kan Kanseri) Nedir?
Çocukluk çağındaki kanser vakalarının %35'ini lösemiler oluşturur ve birinci sıradadır. Lösemiler hücre cinsine göre ALL (Akut Lenfoblastik Lösemi) ve AML (Akut Myeloblastik Lösemi) olmak üzere 2 ana gruba ayrılır. Kendi içlerinde de alt sınıflar tanımlanabilir. Türkiye’de her yıl 16 yaşın altında 1200-1500 yeni lösemili çocuk vakası bildirilmektedir.

Lösemi nedenleri henüz tam olarak aydınlatılmamıştır. Sitogenetik ve moleküler tekniklerdeki yeni gelişmelerle genetik yatkınlıklar, radyasyon, benzen ve türevleri (bali, vs.), böcek ilaçları gibi kimyasal maddeler, bazı kalıtsal hastalıklar ve bazı viral hastalıkların hep birlikte lösemiye neden oldukları çalışmalarla gösterilmiştir. Lösemi her yaşta görülmektedir. En sık çocukluk çağında 2-5 yaşlarında artmaktadır. 1 yaşın altında, 10 yaşın üstündeki yeni vakalarda tedaviye cevap azalmaktadır.

Herhangi bir etkiyle damarlarımızda dolaşan kanın esas yapım yeri olan kemik iliğimizdeki ana hücrelerde oluşan şifre değişikliği ile blast adını verdiğimiz olgun olmayan kan hücrelerinde artış meydana gelmektedir. Bu hücreler hızla yayılarak kemik iliğini, lenf bezlerini, dalağı, karaciğeri, beyin ve merkezi sinir sistemini tutmaktadır.

Lösemi (Kan Kanseri) Genel Tanıtım
Lösemi vücuttaki beyaz kan hücrelerinde oluşan kanser türüdür. Lösemi, kan kanseri veya kemik iliği kanseri olarak da bilinir. Çocukluk çağı kanserleri içerisinde yüzde 30 ile en sık görüleni lösemidir.
Lösemi kemik iliğinden kaynaklanan bir hastalıktır. Kemiklerin içinde bulunan süngerimsi bir yapı olan kemik iliği, kırmızı ve beyaz kan hücreleri (alyuvarlar ve akyuvarlar) ile kanın pıhtılaşmasını sağlayan trombositlerin üretildiği yerdir.
Burada üretilen beyaz kan hücrelerinden bulunan lenfoid ve myeloid adı verilen hücrelerin kontrolsüz ve aşırı çoğalması, lösemi hastalığına neden olur.

Bu anormal beyaz kan hücreleri, vücuttaki enfeksiyon ve hastalıklarla savaşmaya yardımcı olan sağlıklı beyaz kan hücrelerinin çalışmasını engeller. Bu da Anemi (kansızlık), bağışıklık sisteminde yetersizlik, kanamaya yatkınlık, soluk cilt ve morarma gibi belirtilere neden olur.

Lösemi, 15 yaşın altındaki çocuklarda en yaygın görülen kanser türüdür. Ancak 55 yaşından büyük yetişkinlerde de ortaya çıkabilir.

Günümüzde lösemilerin tedavi başarısı yaklaşık yüzde 85’e ulaşmıştır. Bunda hasta bakımındaki önemin artışı, gelişmiş laboratuvar olanakları ve risk sınıflandırılmasının daha iyi belirlenmesi gibi tedavi başarısını etkileyen pek çok faktör etkilidir.

Kemoterapi'den yarar görmeyen ve tekrarlayan lösemilerde kemik iliği (kök hücre) nakli tercih edilmektedir.

Lösemi (Kan Kanseri) Çeşitleri
Lösemiler, hastalığın türü ve ilerleyiş şekline göre iki şekilde sınıflandırılır:

Miyeloid veya Lenfoblastik: Kanserin ilk ortaya çıktığı beyaz kan hücrelerine göre lenfositler veya miyeloblastlar.

Lenfositler: Çoğunlukla viral enfeksiyonlarla savaşır.

Miyeloid Hücreler: Bakteriyel enfeksiyonlarla savaşmak, vücudu parazitlere karşı savunmak ve doku hasarının yayılmasını önlemek gibi bir dizi farklı işlevleri yerine getirir.

Akut veya Kronik: Akut tipte belirtiler birden ortaya çıkar ve hızlıca kötüleşir. Kronik tipte ise belirtiler yıllar içinde ortaya çıkar ve yavaş ilerler. Lösemilerin yüzde 90’ı akut lösemilerdir.

Bu sınıflandırmalara bağlı olarak hastalık 4 grupta toplanır:

1. Akut Miyeloid Lösemi (AML)
En sık görülen akut lösemi türüdür.

2. Akut Lenfoblastik Lösemi (ALL)
En sık 15 yaşın altındaki çocuklarda ve nadiren 45 yaşın üzerindeki erişkinlerde görülen hızlı ilerleyen lösemi türüdür.

3. Kronik Miyeloid Lösemi (KML)
Genellikle yavaş ilerler ancak bazen akut hale gelebilir.

4. Kronik Lenfoblastik Lösemi (KLL)
Genellikle yavaş gelişen ve kan dolaşımından önce kemik iliğinde başlayan kanserdir.
Lösemili hastalar için tedavi, löseminin akut mu yoksa kronik mi olduğuna ve etkilenen kan hücresi tipine bağlıdır.

Lösemi (Kan Kanseri) Nedenleri
Lösemi hastalarının yüzde 90'ında altta yatan bir neden saptanmaz. Ancak yüzde 10'unda daha önce başka nedenlerle alınan radyoterapi ya da kemoterapi, maruz kalınan kimyasal ilaçlar veya Down sendromu gibi doğuştan gelen bazı hastalıklar lösemiye yatkınlık yaratabilir.

Çocuklarda löseminin nedenleri, erişkinlerdeki gibi çevresel faktörlerine bağlı değildir. Erişkinlerde sigara-alkol kullanımı, kimyasallara maruz kalma, enfeksiyonlar, beslenme gibi faktörler kanser yaparken, çocuklarda lösemi genellikle genetik nedenlere bağlı olarak oluşur.

Öpücük hastalığı nedeni olan Epstein-Barr gibi virüsler de lösemiye neden olabilir. Ayrıca ‘benzen’ gibi petrokimya ürünlerinin kullanıldığı sanayi sektörlerinde çalışan çocuklarda lösemi meydana gelebilir.

Lösemi (Kan Kanseri) Belirtileri
Yenidoğan döneminden ergenliğe kadar her yaşta görülebilen lösemi, en sık 2-5 yaş arasındaki çocukları tehdit ediyor. Kansızlık, morarmalar gibi belirtilerin anne babalar tarafından ciddiye alınarak hekime başvurmaları önem taşıyor.

Çocukta görülen morluklar şu durumlarda ciddiye alınarak doktora başvurulmalıdır:

  • Vücudun yumuşak bölgelerindeyse,
  • Darbenin şiddetiyle orantısız büyüklükte,
  • Ya da hiçbir darbe olmadan oluşuyorsa.

Doktor tarafından yapılan fizik muayenede morlukların lokal ya da yaygın olarak büyümesi önemli bir bulgudur.

Morlukların yanı sıra karaciğer ve dalak büyümesi varsa, çocuğun sağlık durumu bozuksa ve kan sayımında sadece trombositler değil kan hücrelerinin değerleri, örneğin beyaz kan hücreleri de etkilenmişse, kırmızı kan hücreleri ve hemoglobini düşmüşse, genel tabloya bakarak altta yatan bir kanser şüphesi nedeniyle daha ileri incelemeler yapılır.

Çocukluk kanserleri tedavi edilebilen hastalıklar grubundadır ve bu nedenle erken tanı sayesinde hastalığın tamamen iyileşme şansı çok yüksektir.

1) Lösemi'nin Belirtileri

  • Kansızlık (anemi) nedeniyle ciltte solukluk
  • Düşük trombosit düzeyi nedeniyle kolay kanama ve nedeni belli olmayan morluklar 
  • Sık sık tekrarlayan yüksek ateş, terleme ve titreme
  • Halsizlik, bitkinlik, çabuk yorulma
  • Açıklanamayan kilo kaybı
  • İştahsızlık
  • Boyun, koltuk altı ve/veya kasık bölgesindeki lenf bezlerinde genellikle ağrısız şişlikler
  • Diş etlerinde ağrı veya kanama
  • Burun kanaması
  • Kemikler veya eklemlerde ağrı 
  • Çocuklarda nedeni belli olmayan bacak ağrıları
  • Cildin altında çok küçük kırmızı lekeler ve morluklar
  • Öksürük, göğüs ağrıları, nefes darlığı

Lösemi'nin Tiplerine Göre Belirtileri İse:

1) Akut Myeloblastik Lösemi Belirtileri

  • Halsizlik: Kansızlığa (anemi) bağlı
  • Nefes darlığı
  • Ciltte morluklar
  • Çabuk yorulma
  • Ateş (enfeksiyonlara bağlı)
  • Kemik ağrıları
  • Diş eti ve burun kanamaları

2) Akut Lenfoblastik Lösemi Belirtileri

  • Halsizlik: Kansızlığa (anemi) bağlı
  • Nefes darlığı
  • Ciltte morluklar
  • Karaciğerin, dalağın ve lenf bezlerinin büyümesi
  • Çabuk yorulma
  • Ateş: Enfeksiyonlara bağlı
  • Kemik ağrıları
  • Diş eti ve burun kanamaları

3) Kronik Myelositik Lösemi Belirtileri

  • Yorgunluk
  • Ağrı
  • Terleme

4) Kronik Lenfositik Lösemi Belirtileri

Lösemi (Kan Kanseri) Tanı Yöntemleri
Lösemi iyi bir hasta öyküsü ve fizik muayene ile teşhis edilir. Hasta genelde halsiz, bitkin, soluk, ateşli, lenf bezleri büyümüş, vücudunda morluklarla, karaciğeri, dalağı büyümüş şekilde doktora başvurur.

Muayeneden sonra tam kan sayımı ve periferik yayma testi yapılır. Periferik yayma testinde kan hücreleri mikrokop altında incelenir. Bu testlerde anormal kan hücresi varsa lösemi tanısı konur.

Ancak lösemi kemik iliğinden kaynaklanan bir kanser olduğundan kesin tanı kemik iliğinin alınıp patoloji, genetik ve akım sitometri laboratuvarındaki incelenmesi ile konur.

1) Akut Myeloblastik Lösemi Tanı

  • Periferik yayma
  • Kemik iliği aspirasyonu ve gerekirse kemik iliği biyopsisi
  • Akış sitometrisi
  • Genetik testler

2) Akut Lenfoblastik Lösemi Tanı

  • Kan sayımı
  • Periferik yayma
  • Kemik iliği aspirasyonu ve gerekirse biyopsisi
  • Akış sitometrisi
  • Genetik testler

3) Kronik Myelositik Lösemi Tanı

  • Kan sayımı
  • Periferik yayma
  • Kemik iliği aspirasyonu ve biyopsisi
  • Genetik testler

4) Kronik Lenfositik Lösemi Tanı 

  • Kan sayımı
  • Periferik yayma
  • Akış sitometrisi
  • Kemik iliği aspirasyonu ve biyopsisi
  • Genetik testler

Lösemi (Kan Kanseri) Tedavi Yöntemleri
Lösemi teşhisi sonrası hastalığın risk gruplaması yapılır. Yüksek riskli hastalara daha yoğun ve uzun, bazı hastalara ise daha az yoğunlukta tedavi verilir.

Löseminin tedavisi öncelikle damar yolundan ve ağızdan verilen kemoterapi ilaçlarıyla yapılır. Merkezi sinir sistemini korumak ya da hasar varsa büyümesini önlemek için beyin omurilik sıvısına da kemoterapi verilebilir.

Kemoterapiye ek olarak verilen kan ve kan ürünleri ile koruyucu ve gerektiğinde tedavi edici antimikrobiyal tedavi ile moral ve ruh sağlığını destekleyici tedavilerin başarı şansını artırmada etkilidir.
Ayrıca bağışıklık sistemini güçlendirici kanser ilaçları (immünoterapi) ve radyoterapi de hastanın durumuna göre kullanılır.

Kemik İliği / Kök Hücre Nakli
Lösemi başta olmak üzere kemoterapi'ye duyarlı yüksek riskli veya tekrarlayan lenfoma ve solid tümörlerde çok yüksek doz kemoterapi'den sonra uygulanan bir tedavi modelidir.

Nakil için kullanılan kemik iliği veya kök hücre, hastanın kendisine ait olabileceği gibi (otolog), özellikle lösemilerde tercih edildiği gibi doku grubu uygun bir vericiden (allojenik) olabiliyor.

Günümüzde hastanın kardeş, anne, baba, yaşı büyükse çocuklarından alınan kök hücrelerle de kemik iliği nakli yapılabilmektedir. Haploidentikal nakil adı verilen bu yöntemde, alınan kök hücredeki uyumsuz dokular ayıklanır.

Haploidentik kemik iliği nakli diğer nakil çeşitlerine göre daha fazla risk barındırmasına rağmen son dönemdeki teknolojik gelişmelerin sayesinde bu riskler tam uyumlu nakillere yaklaşmaktadır.

Kemik İliği Nakli öncesinde uygulanan çok yüksek doz kemoterapi nedeni ile nakil sırasında ve dokunun kabul edildiği süre içinde doku reddi, kanama, enfeksiyon gibi çok önemli yan etkiler gelişebilir. Kemik iliği nakli hastalığın iyileşme şansını artıran bir tedavi modeli olmasına rağmen hastalığın tekrarlama riski söz konusudur.

Tedavinin Başarısı
En sık görülen akut lösemilerde hücre tipine ve hastalığın risk grubuna göre değişmek üzere tedavi edilebilirlik oranı yüzde 45’ten yüzde 85’e kadar yükselebilmektedir. Kalan hastalarda löseminin nüks etme ihtimali vardır.

Çocukluk çağı kanserinin yetişkinlikte tekrarlama ihtimali de vardır. Lösemilerde bu oran daha az, bazı beyin tümörleri ve solid tümörlerde daha fazladır. Hastalık erken evrede yakalanmış ve metastaz yapmadan teşhis ve tedavi edilirse nüks ihtimali azalır.

Lösemiler tedavi edildikten sonra 10 yıl izlenir. Kontroller önce her ay, sonra 3 ay ve yıllık dönemlerde yapılır. Yıllar geçtikçe nüks ihtimali azalır. Çok ender olsa da 10 yıldan sonra nüks eden hastalar vardır.

Süregelen araştırmalarla lösemi hücresinin moleküler genetik karakterleri belirlendikçe hedefe yönelik yeni tedavi modelleri geliştirilmektedir. Günümüzde löseminin tipi ve risk grubuna göre hastalar 2-3 yıl süren bir tedavi ile sağlıklarına kavuşabilmektedir.

İlk tedaviye yanıt vermeyen veya yanıt verdiği halde daha sonra tekrarlayan hastalıkta kemik iliği nakli tedavisi ile hastaların bir bölümünde yine iyileşme şansı mevcuttur.

Lösemi (Kan Kanseri) Türleri ve Tedavisi

1) Akut Myeloblastik Lösemi:
Kemik iliğinde hastalıklara karşı mücadele eden lökositleri oluşturan granülosit ve monositler, kemik iliğinde genç (blast) hücreleri oluştururlar. Bu hücreler zamanla olgunlaşarak bağışıklık sisteminde önemli rol alır.

Akut myeloblastik lösemi bulgularında genç hücrelerin olgunlaşma süresinde görülen anormallik sonucu, normal seyrini devam ettiremeyen hücrelerin kan ve kemik iliğinde toplanmasıyla birlikte bağışıklık sistemindeki görevini de yerine getiremez. Bu klinik bulguya “Akut Myeloblastik Lösemi” denir.

2) Akut Myeloblastik Lösemi Tedavi Yöntemleri:

  • Kemoterapi
  • Kemik iliği (kök hücre) nakli olarak yapılır.

1) Akut Lenfoblastik Lösemi:
Vücutta bulunan ve bağışıklık sisteminde rol oynayan lökositlerin yapı taşları lenfositlerdir. Bu lenfositler kemik iliğinde genç haldeyken lenfoblast adıyla anılır. Kemik iliğinde bulunan lenfoblastların olgunlaşmadan kontrolsüz, anormal ve düzensiz çoğalmasıyla, olgun hücre olan lenfositleri meydana getirememesiyle oluşan bir hastalıktır.

2) Akut Lenfoblastik Lösemi Tedavi Yöntemleri:

1) Kronik Myelositik Lösemi:
Bağışıklık sistemini oluşturan lökositlerin, kanda normalden fazla olgunlaşmış hücre bulundurmasıdır. Genetik faktörlerin etkili olduğu (philadelphia kromozomu) bu kanser türünde, beyaz kan hücreleri, kırmızı kan hücreleri ve kan pulcuklarından sayıca fazlalaşır.

2) Kronik Myelositik Lösemi Tedavi Yöntemleri:

  • İlaç tedavisi
  • Dirençli vakalarda kemik iliği (kök hücre) nakli

1) Kronik Lenfositik Lösemi:
Bağışıklık sisteminde yer alan lenfositlerin yapısının bozularak, vücutta çok sayıda birikmesiyle oluşan kanser türüdür. Yapısı bozulmuş lenfositler bağışıklık sistemine yardımcı olamamakla beraber aynı zamanda kırmızı kan hücreleri ve kan pulcuklarının üretiminin de engellenmesine yol açar.

2) Kronik Lenfositik Lösemi Tedavi Yöntemleri:

Lösemi (Kan Kanseri) Tıbbi Birimleri

  • Çocuk Hematolojisi
  • Hematoloji
  • Kanser (Onkoloji)
  • Radyasyon Onkolojisi
  • Tıbbi Onkoloji

Yorumlar (0)
12°
açık
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 25 Mayıs 2020
İmsak 05:46
Güneş 07:10
Öğle 13:18
İkindi 16:37
Akşam 19:16
Yatsı 20:35
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20
izmir escort escort izmir izmir escort escort antalya porno izle türk porno