Uykudayken Kol ve Bacaklarımız Neden İstemsiz Hareket Eder ?

Hepimizin başına gelmiştir uyuduğumuz ya da uyukladığımız sırada kolumuzun, bacağımızın istem dışı hareket etmesi. Peki bunun sebebini biliyor musunuz?

Bilim & Teknoloji 08.02.2017, 15:51 08.02.2017, 16:02
Uykudayken Kol ve Bacaklarımız Neden İstemsiz Hareket Eder ?

Uykuya dalmaya başladıktan sonra beynimizden gelen ani seğirme emirleri, kolumuzun ya da bacağımızın istem dışı olarak hareket etmesine sebep olur. Hipnik kas seğirmesi olarak bilinen bu duruma neyin sebep olduğu hala net olarak açıklanabilmiş değil. Fakat tahminler, beynin kontrolü ele geçirmek için uyku sırasında her gece yaşadığı ‘savaşın’ bir yan etkisi olduğu yönünde.

Vücudumuz, uykuya daldığımız sırada felç halindedir. En hareketli rüyaları gördüğümüz zamanlarda dahi kaslarımız hareketsizdir. Dış dünyada meydana gelen olaylar da bizi etkilemez. Uygulamanızı tavsiye etmesek de bununla ilgili yapılmış bazı deneyler var. Örneğin gözlerinizi açık kalacak şekilde bantlayıp uykuda daldığınızda birinin gözlerinize lamba tutsa dahi rüyanızın bundan etkilenmediği ortaya çıkmış. Yine de rüya gören kişinin dış dünya ile arasındaki kapı tamamen kapalı değildir. Rüya gören insanın beyninden kaçan iki tür hareket vardır ve etkileri de farklılık gösterir.

Beyinde savaş

Uyurken en sıklıkla yaptığımız şey, hızlı göz hareketleridir. Rüya gördüğümüz esnada gözlerimiz, o an ki yaşanan gelişmelere göre hareket eder. İstem dışı kol-bacak hareketleri olan ‘hipnik seğirmeler’ ise bundan çok daha farklıdır. Hipnik seğirme, uyku felci vücudunuzu ele geçirmeye başlarken hareketlerinizi kontrol altında tutan motor sisteminizin vücudunuz üzerinde hala bir kontrol uyguladığına işarettir. 

Uyku hali ve uyanıklık

Beynin derinliklerinde retiküler aktivasyon sistemi adı verilen, iki zıt sisteminden bir tanesi bulunur. Bu sistem tam kapasite halinde çalışırken biz de tam uyanık ve hareket etmek ister bir haldeyizdir. Bunun tam karşı tarafında ise ventrolateral preoptik çekirdek bulunur. Ventrolateral, beynin altında ve de kenarında, preoptik ise göz sinirlerinin geçtiği noktadan hemen önce anlamına gelir. Kısaca VLPO adı verilen bu sistem insana uyku hali verir ve sinirlere yakınlığı sebebiyle de gece ve gündüzü birbirinden ayırarak uyku döngümüzü düzenler.

Peki hipnik seğirmelerin oluşmasına sebep olan şey ne?

Hipnik seğirmeler, normal gündüz motor kontrolünün son çırpınışlarıdır. Bu seğirmelerin genellikle rüyalarında düşerken ortaya çıktığına dair bir inanç var. ‘Rüyayla bütünleşme’ adı verilen bu olgu, çalar saat gibi dış dünyadan gelen etkenlerin rüyada etki göstermesi anlamına geliyor. Bunun meydana gelmesi, zihnimizin makul hikayeler yaratma kapasitesini göstermektedir. 

Hipnik seğirmeler, zihnin geçişi esnasında uyanıklık ve uyku arasındaki mücadeleden kaçıp kurtulan hareketlerdir. Uyanıkken bizi çevreleyen olayları anlamaya çalışırız; fakat rüya esnasında zihnimiz kendi faaliyetlerine anlam vermeye çalışır. Uykuda dalış esnasında gerçek dünyayla bağlantımız kopma noktasına gelirken ortaya çıkan hipnik seğirmeler, kendi bedenimize ait olan hareketlerdir ve uyuyan bilincin dikkatinden kaçarak rüyalarımıza nüfuz ederler. 

Kısacası uyku sırasında yaptığımız iki hareket türü arasında bir simetri vardır. Hızlı göz hareketleri, uyanmakta olan dünyada görülebilecek rüya kalıntılarıdır. Hipnik seğirmeler ise rüya dünyasına ‘destursuz’ giren uyanık yaşam kalıntıları gibidir.



Yorumlar (0)
6
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 20 Ocak 2021
İmsak 06:48
Güneş 08:17
Öğle 13:20
İkindi 15:50
Akşam 18:13
Yatsı 19:37
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 18 33
5. Hatayspor 18 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 18 27
9. Göztepe 19 25
10. Antalyaspor 19 25
11. Malatyaspor 18 24
12. Sivasspor 18 23
13. Başakşehir 19 23
14. Konyaspor 19 22
15. Kasımpaşa 18 22
16. Rizespor 18 21
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 18 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. Leicester City 19 38
2. M. United 18 37
3. Man City 17 35
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 15 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Sevilla 18 33
5. Villarreal 18 32
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 18 27
8. Cádiz 19 24
9. Celta de Vigo 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 18 22
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12