İhtiyati Tedbir Nedir Ve Nasıl Uygulanır?

İhtiyati tedbir nedir, İhtiyati tedbir nasıl talep edilir, nasıl uygulanır, karara karşı itiraz mümkün müdür, karardan önce teminat yatırmak zorunlu mudur?

Faydalı Bilgiler 04.03.2018, 14:50 05.03.2018, 04:17 Emre
İhtiyati Tedbir Nedir Ve Nasıl Uygulanır?

İÇİNDEKİLER

  1. İhtiyati tedbir nedir?
  2. İhtiyati tedbir nasıl talep edilir?
  3. İhtiyati tedbir kararından önce teminat yatırmak zorunlu mudur?
  4. İhtiyati tedbir kararı nasıl uygulanır?
  5. İhtiyati tedbir kararına karşı itiraz mümkün müdür?

İHTİYATİ TEDBİR NEDİR?

Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli derecede zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden yahut gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Bu hüküm niteliğine uygun düştüğü hallerde çekişmesiz yargı işlerine de uygulanır.

Madde metninde ‘verilebilir’ hükmü olduğundan bu şartların varlığı başlı başına ihtiyati tedbir kararı vermek için yeterli değildir; çünkü bu husus hakimin takdirine bırakılmıştır.

İspat kuralları dahilinde hakim durumun koşullarına göre olumsuz veya sakıncalı bir olasılığın varlığına kanaat getirirse ihtiyati tedbir kararı verebilecektir.

İhtiyati tedbir bir çeşit hukuki korumadır. Hukuki ihtilafın öncesinde veya esnasında ihtiyati tedbir talep eden tarafın talep ettiği hakkını ileride açacağı bir dava ile ya da devam eden bir davanın neticesinde elde etmesinin sağlanması amacıyla sağlanan bir tür hukuki güvencedir.

Örneğin haksız fiil sebebiyle uğranılan maddi zararın tazmini amacıyla açılan bir davanın davalısının mal varlığının çok olmaması ve az sayıdaki mal varlığını dava süresinde elinden çıkarması, 3.bir şahsa devretmesi gibi durumlarda dava sonucu davacının haklı çıkması durumunda davacının alacağına ulaşması önemli ölçüde zorlaşmış ya da imkansız hale gelmiş olabileceğinden davalının tasarruf yetkisi kısıtlanmakla davacının olası alacakları daha davanın başında ve hatta dava açılmadan önce bile güvence altına alınmış olacaktır.

İhtiyati tedbir kararı madde metninde açıkça öngörüldüğü üzere ‘uyuşmazlık konusu’ hakkında verilebilecektir. Yargıtay 21.Hukuk Dairesi 19.01.2012 tarih ve 2012/1007 esas numaralı kararında para alacağına ilişkin uyuşmazlıklarda ihtiyati tedbir değil ihtiyati haciz talep edilmesi yönünde hüküm kurmuştur.

İHTİYATİ TEDBİR NASIL TALEP EDİLİR?

İhtiyati tedbir dava açılmada önce esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir.

Talep edenin haklarının derhal korunması gereken hallerde mahkeme karşı tarafı dinlemeden de ihtiyati tedbir kararı verebilir.

Karşı tarafın dinlenilmeden ihtiyati tedbire karar verilmesi hukuki dinlenilme hakkından tamamen vazgeçildiğini göstermez. Bir davada önce iki taraf dinlenir sonra karar verilir. Oysa ki ihtiyati tedbirde zaruri durumlarda karşı taraf dinlenilmeden de ihtiyati tedbire karar verilebilir. Ancak daha sonra tarafa tanınan itiraz hakkı ile hukuki dinlenilme hakkı yerine getirilir.

İhtiyati tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

İstinaf yargılaması sırasında şartları oluşmuşsa ilgili bölge adliye mahkemesinden tedbir talebinde bulunulabilecektir.

Mahkeme, tedbire konu olan mal veya hakkın muhafaza altına alınması veya bir yediemine tevdii ya da bir şeyin yapılması veya yapılmaması gibi sakıncayı ortadan kaldıracak veya zararı kaldıracak her türlü tedbire karar verebilir.

İhtiyati tedbir talebinin reddi halinde kanun yoluna başvurulabilir. Bu başvuru öncelikle incelenir ve karara bağlanır.

İHTİYATİ TEDBİR KARARINDAN ÖNCE TEMİNAT YATIRMAK ZORUNLU MUDUR?

İhtiyati tedbir talep eden haksız çıktığı taktirde karşı tarafın ve 3. kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat göstermek zorundadır.

Talep resmi bir belgeye, kesin bir delile dayanıyor ya da durum ve koşullar gerektiriyorsa, mahkeme gerekçesinin de açıkça göstermek şartıyla teminat alınmamasına da karar verebilir. Adli yardımdan yararlanan kimsenin teminat göstermesi gerekmez.

Asıl davaya ilişkin hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren 1 ay içinde tazminat davası açılmaması üzerine teminat iade edilir.

İHTİYATİ TEDBİR KARARI NASIL UYGULANIR?

İhtiyati tedbir kararının uygulanması, verildiği tarihten itibaren  1 hafta içinde talep edilmelidir. Aksi taktirde kanuni süre içinde dava açılmış olsa dahi tedbir kararı kendiliğinden kalkar.

Tedbir kararının uygulanması kararı veren mahkemenin yargı çevresinde bulunan veya tedbir konusu mal ya da hakkın bulunduğu icra dairesinden talep edilir. İhtiyati tedbir kararının uygulanması için gerekirse kolluk kuvvetleri vasıtasıyla zor kullanılabilir. İhtiyati tedbiri uygulayan memur tutanak düzenler. Mahkemenin açıkça belirtmesi şartıyla kararı veren mahkemenin yazı işleri müdürü de ihtiyati tedbir kararının uygulanmasında görevlendirilebilir.

İhtiyati tedbir kararı asıl davanın açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden taraf, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren 2 hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve bunun karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi halde tedbir kendiliğinden kalkar.

Aleyhine ihtiyati tedbir kararı verilen veya hakkında bu tedbir kararı uygulanan kişi mahkemece kabul edilecek teminatı gösterirse mahkemece durumun değiştirilmesine veya kaldırılmasına karar verebilir.

İHTİYATİ TEDBİR KARARINA KARŞI İTİRAZ MÜMKÜN MÜDÜR?

Karşı taraf dinlenmeden verilmiş olan ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edebilir. Aksine karar verilmedikçe itiraz icrayı durdurmaz.

İhtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı taraf hazır bulunuyorsa tedbirin uygulanmasından itibaren; hazır bulunmuyorsa tedbirin uygulanmasına ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren 1 hafta içinde ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak kararı veren mahkemeye itiraz edebilir.

İhtiyati tedbir kararının uygulanması sebebiyle menfaati muhtel olan 3.kişiler de ihtiyati tedbiri öğrenmelerinden itibaren 1 hafta içinde ihtiyati tedbirin şartlarına ve mahkemeye yatırılmış teminata itiraz edebilirler.

İtiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazın dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır. Mahkeme ilgilileri kişileri dinlemek üzere mahkemeye davet eder; gelmedikleri taktirde dosya üzerinden inceleme yapar ve karar verir.

İtiraz üzerine verilen kararlara karşı kanun yoluna başvurulabilir. Bu başvuru öncelikle incelenir ve karara bağlanır. Kanun yoluna başvurulması tedbir kararının uygulanmasını durdurmaz. İtiraz üzerine mahkeme tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir.



Yorumlar (2)
Çiğdem Armis 6 yıl önce
İhtiyati tedbir hakkında detaylı bilgi verdiğiniz için teşekkürler.
Kemal Güvercin 6 yıl önce
İhtiyati tedbir nedir diye bir avukata gidip danışsam bir sürü danışmanlık ücreti ister benden. İnternetin gözünü seveyim.
15
açık
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 12 Haziran 2024
İmsak 03:25
Güneş 05:24
Öğle 13:09
İkindi 17:09
Akşam 20:44
Yatsı 22:34
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 38 102
2. Fenerbahçe 38 99
3. Trabzonspor 38 67
4. Başakşehir 38 61
5. Kasımpasa 38 56
6. Beşiktaş 38 56
7. Sivasspor 38 54
8. Alanyaspor 38 52
9. Rizespor 38 50
10. Antalyaspor 38 49
11. Gaziantep FK 38 44
12. A.Demirspor 38 44
13. Samsunspor 38 43
14. Kayserispor 38 42
15. Hatayspor 38 41
16. Konyaspor 38 41
17. Ankaragücü 38 40
18. Karagümrük 38 40
19. Pendikspor 38 37
20. İstanbulspor 38 16
Takımlar O P
1. Eyüpspor 34 75
2. Göztepe 34 70
3. Sakaryaspor 34 60
4. Bodrumspor 34 57
5. Ahlatçı Çorum FK 34 56
6. Kocaelispor 34 55
7. Boluspor 34 53
8. Gençlerbirliği 34 51
9. Bandırmaspor 34 50
10. Erzurumspor 34 44
11. Ümraniye 34 43
12. Manisa FK 34 40
13. Keçiörengücü 34 40
14. Adanaspor 34 39
15. Şanlıurfaspor 34 38
16. Tuzlaspor 34 38
17. Altay 34 10
18. Giresunspor 34 7
Takımlar O P
1. M.City 38 91
2. Arsenal 38 89
3. Liverpool 38 82
4. Aston Villa 38 68
5. Tottenham 38 66
6. Chelsea 38 63
7. Newcastle 38 60
8. M. United 38 60
9. West Ham United 38 52
10. Crystal Palace 38 49
11. Brighton 38 48
12. Bournemouth 38 48
13. Fulham 38 47
14. Wolves 38 46
15. Everton 38 40
16. Brentford 38 39
17. Nottingham Forest 38 32
18. Luton Town 38 26
19. Burnley 38 24
20. Sheffield United 38 16
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 95
2. Barcelona 38 85
3. Girona 38 81
4. Atletico Madrid 38 76
5. Athletic Bilbao 38 68
6. Real Sociedad 38 60
7. Real Betis 38 57
8. Villarreal 38 53
9. Valencia 38 49
10. Deportivo Alaves 38 46
11. Osasuna 38 45
12. Getafe 38 43
13. Celta Vigo 38 41
14. Sevilla 38 41
15. Mallorca 38 40
16. Las Palmas 38 40
17. Rayo Vallecano 38 38
18. Cadiz 38 33
19. Almeria 38 21
20. Granada 38 21