Piramit Haber

Ünlü gazeteci Ahmet Refik Erduran hayatını kaybetti...

Gündem

Gazeteci yazar Refik Erduran, 88 yaşında yaşama veda etti. Refik Erduran, Nazım Hikmet'in kız kardeşi Melda Kalyoncu ve yazar Leyla Umar'la yaptığı evliliklerle de adından çokça söz ettirmişti.

Milliyet, Güneş, Meydan ve Sabah’ta köşe yazarlığı yapan, çok sayıda tiyatro oyunu kaleme alan gazeteci yazar Ahmet Refik Erduran, 88 yaşında hayatını kaybetti. 

AHMET REFİK ERDURAN KİMDİR?

Ahmet Refik Erduran, 13 Şubat 1928 tarihinde İstanbul‘da Üsküdar Salacak’ta dünyaya geldi.

Kökleri Karamanoğulları Beyliği’ne dayanır. Babası Hüsamettin Erduran, Annesi Refika Hanımdır. Leyla (d.1924) adında bir ablası vardı. 4 yaşına kadar evde ona bakan Yaşlı bir Fransız katolik dadısı vardı. Dadı hep Fransızca konuştuğu için küçüklüğünde Fransızcayı iyice öğrenmişti. Henüz okul çağı gelmeden annesinin karşı tarafa gidelim demesi üzerine aile Nişantaşı’na taşınır.

1934 yılında o zamanki adı 15. İlkokul olan Nilüfer Hatun İlkokulu’na başladı. 1938 yılında başladığı Robert Kolej’i bitirdikten sonra 1947 sonbaharında Amerika’da Cornell Üniversitesi’nde tiyatro tarihi okudu. Tuzla’daki Yedek Subay Okulu’nun ardından askerliğini Kore Savaşı sırasında Türk Tugayı’nda yedek subay olarak yaptı. 1954-1955 arasında TEF adlı haftalık mizah dergisini yönetti. Dergi, 1955’te kapandı. Yayıncılık ve filmcilikle uğraştı. Yayımcılık işlerini Ertem Eğilmez‘e bıraktı, tiyatro yazarlığına yöneldi. Daha çok güldürü ve vodvil türünde oyunlar yazmıştır.

BİRÇOK GAZETEDE KÖŞE YAZARLIĞI YAPTI

Milliyet, Güneş, Meydan ve Sabah’ta köşe yazarlığı yaptı. Devlet Tiyatroları, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları’nda ve özel tiyatrolarda 20 dolayında oyunu sahnelendi. Devlet Tiyatroları, İstanbul Şehir Tiyatroları, Gülriz Sururi–Engin Cezzar Tiyatrosu, Ulvi Uraz Tiyatrosu, Haldun Dormen Tiyatrosu, Ali Poyrazoğlu Tiyatrosu, Kenter Tiyatrosu, Yunus Emre Tiyatrosu, Tiyatro İstanbul, Yeditepe Tiyatrosu gibi topluluklar tarafından oyunları sahnelendi. İlk profesyonel tiyatro eseri Deli’yi 1957’de yazmıştır. Ününü ise Bir Kilo Namus ve Cengiz Han’ın Bisikleti adlı oyunlarıyla yapmıştır.

1986 yılında kısa adı ITI olan Uluslararası Tiyatro Enstitüsü Türkiye Merkezi’nin başkanı oldu. 1989’da aynı örgütün Helsinki‘de yapılan Dünya Kongresi’nde Uluslararası Yazarlar Komitesi Başkanlığı’na seçildi. Amerika’nın Iowa şehrindeki Uluslararası Yazarlar Atölyesi tarafından bir davet alınca Amerika’ya gitti. Bir yıla yakın Yazarlar Atölyesi’nde bulunduktan sonra, bazı çalışmalarının televizyon kanallarında değerlendirilmesi amacıyla yedi sekiz yıl kalacağı Californiya’ya yerleşti. Burada Milliyet’in Batı Amerika Haber Bürosu Şefi olarak gazeteciliğini de devam ettirdi. 1985 yılında Türkiye Gazeteciler Cemiyeti En Başarılı Köşe Yazarı, 1991 yılında Kültür Bakanlığı En Başarılı Oyun Yazarı seçildi. Ramiz ile Jülide oyunuyla 1995 yılı Yunus Emre Yarışması Başarı Ödülü’nü aldı.

KARA KUĞULAR İSİMLİ SEÇKİN BİRLİĞE KATILDI

Sırp faşistlerine karşı sembolik direniş göstermek amacıyla 1995 yılında Bosna’ya giderek Kara Kuğular adlı seçkin birliğe katıldı, gördüklerini Milliyet’te dizi olarak yayımlandı. Ardından Bosnalı Samuraylar başlığıyla kitaplaştırıldı. Yurt içinde ve dışında sinema, televizyon senaryoları yazdı. Atatürk’ün toplumu yeniden yapılandırmadaki hızını anlatan Metamorfoz(Başkalaşım) adlı senaryosu TRT tarafından 1992’de filme çekildi. Kiraladığı tekneyle kayınbiraderi Nazım Hikmet‘in yurt dışına kaçmasına yardım etmiştir. Eski karısı Tülay Güngör’ün kızıyla evlendiği için Denişikâyette bulunulan ve mahkeme kararıyla evliliği iptal edilen Refik Erduran, ‘Pınar Hanım’la yurt dışında yeniden evleneceğiz’ dedi.

Evlilikleri : Değişik evliliklerinden dört çocuğu var. 

İLK EŞİ NAZIM HİKMET'İN KIZ KARDEŞİ

1.eşi: 1950 yılında evlendiği ilk eşi Nazım Hikmet’in kız kardeşi Melda Kalyoncu hanımdır. 5 yıl evli kaldılar.1955 yılında boşandı. Murat (d.1953) adında bir oğlu vardır. 

2.eşi: 1958 yılında gazeteci Leyla Umar ile evlendi. 1960 yılında boşandılar ancak beraber yaşamaya devam ettiler. 1977 yılında ayrıldılar. 

3.eşi: Tülay Güngör ile 1992 yılında evlendi. 5 yıl evli kaldılar. 1997 yılında boşandı.  4.eşi: eski eşi Tülay’ın kızı Pınar (d.1965) ile 1997 yılında evlendi. Ferhat (d.1997) adında bir çocuğu oldu. Kerem ve İpek (d.2002) adında ikiz çocuk sahibi oldu. Bir avukat evliliklerini bitirmek için dava açtı, mahkeme sonucunda evliliği 2003 yılında iptal edildi.

Yazdığı Tiyatro Oyunları : 

1957 – Deli, İstanbul Şehir Tiyatrosu  1958 – Bir Kilo Namus 
1959 – Cengiz Han’ın Bisikleti 
1959 – İp Oyunu
1959 – Karayar Köprüsü 
1960 – İkinci Baskı 
1961 – Büyük Jüstinyen 
1962 – Aman Avcı
1962 – Ayı Masalı 
1965 – Direkler Arası Kanto
1965 – Uçurtmanın Zinciri
1966 – Kartal Tekmesi 
1967 – Kelepçe 
1969 – Turp Suyu
1973 – Canavar Cafer 
1980 – Efendimiz Efendimiz 
1985 – Bunu Yapan İki Kişi 
1991 – Tamirci : Ankara Devlet Tiyatrosu
1995 – Ramiz ile Jülide : Kent Oyuncuları
1996 – Eşek Dağın Sevdalısı : Kent Oyuncuları 
1997 – Halay (oyun) : İstanbul Şehir Tiyatrosu 
1997 – Seher Vakti : Tiyatro İstanbul
1998 – Yemenimin Uçları : İstanbul Devlet Tiyatrosu 
1999 – Bordello 
2003 – Bağış (Tülay Erduran ile) 
2003 – Seher Vakti 
2003 – Sekiz Oyun 
2004 – Bahçemdeki Ayı : Ankara Devlet Tiyatrosu 
2006 – El Ele : Ankara Devlet Tiyatrosu
2012 – Açıl Kafam Açıl : İstanbul Devlet Tiyatrosu

Kitapları :

1954 – Yağmur Duası 
2003 – Domuz 
2004 – Er Oyunu 
2004 – Kavşak: “Dünyayı Kadınlar Kurtaracak“ 
2004 – Neşe’nin Şarkıları 
2004 – Sabiha (Sabiha Sertel‘in yaşamöyküsü,)
2005 – İblisler, Azizler, Kadınlar (Anı) 
2007 – Jetonlar Düştükçe

Sıradaki Haber
Mobil Sayfaya Dön
Sitemizden en iyi şekilde faydalanmanız için çerezler kullanılmaktadır.