Gerektiği Zaman Hayır Diyebiliyor Musunuz?

Büyük ihtimalle yanıtınız "Hayır." Bu durum hayatınıza bile mal olabilir ama yine de üzülmeyin, yalnız değilsiniz.

Yaşam 10.01.2017, 12:22 10.01.2017, 12:23
Gerektiği Zaman Hayır Diyebiliyor Musunuz?

Oscar Wilde “Sadık Arkadaş” adlı hikâyesinde zengin bir değirmencinin en yakın arkadaşı talihsiz bahçıvan Hans’ı anlatır. Zavallı bahçıvan, değirmencinin kölesiydi aslında. Değirmenci “rica” ile durmadan bir şeyler talep eder, “hayır” cevabını da kabul etmez. Eh, sonuçta Hans da “hayır” diyebilen biri değildir. Her şeyini değirmenciye verir, tüm hizmetlerini de görmektedir. Değirmencinin karısı ve çocuklarının da isteyecek bir şeyleri hep olur. Ama fırtınalı bir havada gene değirmenci için koştururken Hans’ın başına bir sürü kaza gelir. Ve ölür. Kıssadan hisse: “Hayır” diyememek öldürmese de süründürür.

Doktorunuza, sevgilinize, eşinize, patronunuza ve başkalarına “hayır” demekte zorlanıyormusunuz? Yalnız değilsiniz. Bu bir sorun; hemde en yaygınlarından biri. Neyse ki uzmanlar gerektiğinde kimlere, neden, ne zaman ve nasıl “hayır” demeniz gerektiği konusunda çalışıyor. Amaç, istenmeyen bir şeyi kendinize zarar vermeden reddedebilmek; ne kelime, bu sayede daha sağlıklı bir psikoloji ve daha başarılı bir hayatın yolunu açmak. Zira “Hayır” sözcüğü hayatımızı kendimizin şekillendiğini, var olduğumuzu hissettirebilir. Newsweek Dergisi’nin “Bir Tek Kelime Hayatınızı Kurtarabilir” başlıklı dosyası ve İngiliz Psychologies dergisinin “Nasıl Hayır Derim?” başlıklı araştırmasının kısa süre önce aynı günlerde yayımlanması bir işaretse, bu küresel birmesele.

İstemediğimiz şeyleri yapmak için “evet” derken baskı altında hissederiz. İngiliz psikoterapist Emma Baskerville’e göre bunun başlıca nedeni, yetişme şeklimiz. Kalbimiz “hayır” derken ağızdan “evet” çıktığında, hakkı yenmiş, anlaşılmamış ve şaşkın hissederiz. “Sadece istemediğiniz bir şey kabul ettiğinizden değil, diğer insanların böylece sizden faydalandıklarını görememeleri ve halinizi anlayamamaları da can sıkıcı” diyor Baskerville.


 
İki nedeni var

Psikiyatr Dr. Alp Karaosmanoğlu “hayır” diyememenin ilk nedeni olarak, karşı tarafın vereceği karşılıktan korkuyu gösteriyor. İkinci nedense “bencil olma fobisi” diyebileceğimiz bir düşünce eğilimiyle alakalı. Bu sorunun seyri, insanın nelere karşı hassasiyetleri olduğuna göre de değişiyor. Örneğin, boyun eğmeye meyilli biri patronuna hayır diyemezken eşine ve çocuklarına aşırı buyurgan olabilir. Aşırı fedakâr biri, patronuna karşı belki kendini iyi koruyabilirken aciz olduğunu düşündüklerine hayır diyemeyebilir. Emretmek yerine ona ihtiyaç olduğunu söylerseniz canını verebilir.

“Hayır” diyemediklerimiz
 

-Kendi isteklerinin aşırı farkında olan, bencil ve baskın eşler
 
-Yaşamak için size ihtiyacı olduğunu düşünen aciz aile bireyleri, arkadaşlar veya eşler
 
-Astlarını, ihtiyaçları olamayan köleler gibi görmeye eğilimli yöneticiler
 
-Başkalarının ihtiyaçları hakkında duyarsız olan narsisistler
 

-Merhamet duygusundan yoksun, sizi sömürmeye hakkı olduğunu zanneden psikopatlar

Hayır demenin yolları
 
Psikoterapist Emma Baskerville
 
-“Hayır” derken kendinizi suçlu hissetmemelisiniz, çünkü dürüstlük gerçekten en iyi seçenektir.
 
-Önemli olan doğru bir şekilde yapmaktansa soru sormalısınız. Bu karşılıklı diyaloğu artırır. Böylece hakikaten anlaşılırsınız.
 
-Sadece “hayır” demek yerine hem anlaşılmanızı sağlayacak hem de çatışma çıkarmayacak bir yöntem bulun. Meşgulseniz ve arkadaşınız ona eşlik etmenizi istiyorsa, “Bu gece dışarı çıkmayı çok isterdim ama ...... ‘ndan dolayı ...... tarihine kadar kafamı kaşıyacak vaktim yok. Bunu başka bir zaman yapsak nasıl olur” diye sorun. Ya da patronunuz üzerinize çok fazla iş yüklüyorsa açık sözlü olun: “Sizin için bu işi tamamlayabilirim, ama önümüzdeki haftadan önce teslim edemem. Sizin için en iyisi X,Y veya Z’ye sormak olur. Onlar daha hızlı bir şekilde bu işi halledebilir...” Ya da şunu deneyin: “Hayır demek genellikle benim için zordur ama dürüst olmam gerekirse A işini yapamayacağım çünkü... (Gerçek sebeplerinizi anlatın).”
 
-Yapmak istemediğiniz bir iş size teklif edildiğinde, “evet” derseniz sonrasında ne hissedeceğinizi aslında biliyorsunuz. “Hayır” demek isteyeceğinizi de biliyorsunuz. Buna kendi kendinize çalışın. Bu his için aklınıza bir görüntüyü uyarı lambası gibi yerleştirin. Bu görüntü, geçmişte yaptıklarınızı tekrar etmek üzere olduğunuzda sizi uyaracak ve “evet” cevabını “hayır” yapmanız için bir anlık düşünme süresi sağlayacak.
 
-Hayır diyebilmeyi öğrenen biri, kendini anlayabilmek için daha fazla zamana sahip olur. Bu nedenle ayıp olmasın mantığı ile düşünmez ve hayatına kendi yön verir. 



Yorumlar (0)
19
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 14 Nisan 2021
İmsak 04:48
Güneş 06:20
Öğle 13:09
İkindi 16:51
Akşam 19:49
Yatsı 21:14
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 29 57
4. Altay 29 53
5. Altınordu 30 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Tuzlaspor 30 44
9. Ümraniye 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23