İşte yeni başkanlık modeli!

Anayasa Uzlaşma Komisyonu süreci boyunca başkanlık sistemini öneren AK Parti'de, Meclis'teki uzlaşma tablosu dikkate alınarak partili cumhurbaşkanlığı öne çıkmaya başladı.

Türkiye 06.06.2016, 11:26
İşte yeni başkanlık modeli!

Başkanlık sistemini; "başkanın" hukuki sorumluluğu dahil görev ve yetkileriyle birlikte yeni bir sistem olarak tasarlayan AK Parti, partili cumhurbaşkanlığında ise nasıl bir "denge ve denetleme" mekanizması getirileceği konusunda soru işaretleriyle karşılaştı.

Yetkileri geniş, anayasal olarak partisini de yönetme hakkı verilmiş bir cumhurbaşkanının imza atacağı iş ve işlemlerden "hukuken" nasıl sorumlu tutulacağı yolundaki soru işaretleri yanıt bulmaya başladı. AK Parti'nin hukukçu kurmaylarından TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı Mustafa Şentop, partili cumhurbaşkanlığında, cumhurbaşkanının atacağı imzalardan hukuken sorumlu tutulmayacağı, "karşı imza" modelinin geçerli olabileceğini söyledi.

EK HUKUKİ YAPTIRIM YOK

AK Parti, başkanlık sisteminde, başkanın Meclis kararıyla Yüce Divan'da yargılanabilmesi ve seçilmeye engel bir suçtan mahkûm olursa başkanlığının düşmesine kadar varan bir hukuki sorumluluk mekanizması öngörüyordu. Partili cumhurbaşkanlığı için ise cumhurbaşkanının vatana ihanet dışında bir suçlamayla karşı karşı kalmadığı mevcut sisteme ek bir hukuki yaptırım mekanizması öngörülmüyor. Halk tarafından seçilen cumhurbaşkanının partisiyle ilişiğinin kesilmemesi sağlanacak. Böylece hem partiyi yönetecek hem de anayasadaki mevcut yetkilerini kullanmaya devam edecek.

CUMHURBAŞKANI, BAŞBAKAN VE BAKANLARIN İMZASI

Şentop, cumhurbaşkanının, partili cumhurbaşkanı olduğunda anayasada yazılı yetkilerini kullanırken yeni bir hukuki sorumlulukla karşılaşmak durumunda olmadığını, buna "karşı imza" kuralı denildiğini belirtti. Cumhurbaşkanının iş ve işlemlerinde başbakan ya da bakanlarla birlikte imza koyduğu durumlarda hukuki sorumluluğun onlarda olacağını kaydeden Şentop, Fransa'da bu sistemin uygulandığını ifade etti. Bu sistemde başbakan ve bakanların, hukuki sorumluluğun kendilerine ait olduğunu bilerek iş ve işlemlere imza attığını dile getiren Şentop, bunun mevcut uygulamalarda sorun yaratmadığını söyledi.

FRANSA'DA NASIL İŞLİYOR?

Yarı başkanlık sisteminin uygulandığı Fransa'da anayasanın 68. maddesine göre cumhurbaşkanı, görevini yerine getirirken işlediği fiillerden dolayı, "yüksek ihanet" hali (high treason) hariç, sorumlu değil. Karşı imza kuralına göre birlikte imza atılan iş ve işlemlerde, başbakan ve bakanlar hukuken sorumlu oluyor.

Cumhurbaşkanının yüksek ihanetten dolayı suçlanabilmesi için iki meclisli sistemde ayrı ayrı bu yönde karar alınması gerekiyor.

Bu iki meclisten bir tanesi suçlama önergesini kabul etmez ise cumhurbaşkanını yüksek ihanet ile suçlamak mümkün olmuyor. Cumhurbaşkanını yargılama yetkisi bu amaçla kurulan yüksek adalet divanına ait. Fransız Anayasası'nda, suçlanan cumhurbaşkanının görevde kalıp kalmayacağına ve nihayet yargılama süreci sonunda mahkûmiyet kararı verildiğinde de görevinin sona erip ermeyeceğine ilişkin bir hüküm bulunmuyor.

Cumhurbaşkanının kişisel suçlardan cezai sorumluluğu konusunda da anayasada herhangi bir hüküm bulunmuyor. Ancak Fransa'da cumhurbaşkanının, "görevi ile ilgisiz bir fiilinden dolayı cezai sorumluluğunun bulunduğu ve normal ceza mahkemelerinin yargılama usulüne tabi olduğu" kabul ediliyor.



Yorumlar (0)
21
açık
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 13 Mayıs 2021
İmsak 03:56
Güneş 05:41
Öğle 13:05
İkindi 17:00
Akşam 20:20
Yatsı 21:57
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 39 81
2. Galatasaray 39 81
3. Fenerbahçe 39 79
4. Trabzonspor 39 68
5. Sivasspor 39 62
6. Hatayspor 39 61
7. Alanyaspor 39 57
8. Karagümrük 39 57
9. Gaziantep FK 39 55
10. Göztepe 39 51
11. Konyaspor 39 49
12. Rizespor 39 48
13. Kasımpaşa 39 46
14. Malatyaspor 39 45
15. Başakşehir 39 45
16. Antalyaspor 39 43
17. Kayserispor 39 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 39 38
20. Gençlerbirliği 39 38
21. Denizlispor 39 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 35 80
2. M. United 35 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. West Ham 35 58
6. Liverpool 34 57
7. Tottenham 35 56
8. Arsenal 36 55
9. Everton 34 55
10. Leeds United 35 50
11. Aston Villa 34 48
12. Wolverhampton 35 45
13. Crystal Palace 35 41
14. Southampton 35 40
15. Burnley 35 39
16. Newcastle 35 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 35 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 36 80
2. Barcelona 36 76
3. Real Madrid 35 75
4. Sevilla 36 74
5. Real Sociedad 36 56
6. Real Betis 35 54
7. Villarreal 35 52
8. Celta de Vigo 36 50
9. Athletic Bilbao 36 46
10. Granada 35 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 36 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 36 34
17. Huesca 36 33
18. Real Valladolid 35 31
19. Elche 36 30
20. Eibar 35 29