Diyanet'ten 'halife' tepkisi!

İslam dünyasındaki mezhep çatışmalarını önlemek için Sunni ve Şii din alimlerini İstanbul'da toplamaya hazırlanan Diyanet İşleri Bakanı Görmez, Alevilikle ilgili "Cemevi, cemevidir.

Türkiye 07.07.2014, 15:32 07.07.2014, 15:36
Diyanet'ten 'halife' tepkisi!

Cemevlerini camiye alternatif farklı bir dinin mabedi gibi görmek Aleviliği farklı bir din gibi göstermenin çabası olarak ortaya çıkmıştır" dedi. Görmez 'Halifelik' tartışmalarını da değerlendirdi.

İslam dünyasında ortaya çıkacak mezhep kökenli çatışmaları durdurma amacıyla 17-19 Temmuz’da bölgedeki din adamlarını İstanbul ’da ağırlamaya hazırlanan Diyanet İşleri Başkanı Mehmet Görmez, Alevilikle ilgili açıklamalarda bulundu. Al Jazeera Türk Ankara Temsilcisi Ömer Bulut’un ‘Diyanet inisiyatif alıyor’ başlığıyla yayımlanan ropörtajda Görmez, “Aleviler için, tanımlayıcı değil anlayıcı olmaya çalıştık. Cemevleri Allah’ın adının anıldığı yerlerdir ancak caminin karşısında gösterilmemelidir” dedi.

Ortadoğu ’daki çatışmaları, Avrupa’da yaşanan yüzyıl savaşlarına benzeten Diyanet İşleri Başkanı Görmez, Türk Diyaneti’nin inisiyatifiyle bölgeden geniş katılımlı, farklı mezhep ve görüşlerin temsilcilerini bir araya getirerek akan kanı durdurmak adına bir inisiyatif başlatıldığını belirtti. Ropörtajdan bazı bölümler şöyle: 

Diyanet İşleri Başkanlığı’nı toplumsal meselelerle ilgili daha aktif bir rolde görüyoruz. Din hayatta daha görünür kılındığından mı bu ihtiyaç? 

Din milletimizin en derin aidiyetidir. Kimliğini oluşturan en önemli unsurdur. Milletin fertleri arasında da barışı kardeşliği sağlamak için de dinin toplumsal boyutlarını öne çıkarmaya ihtiyaç var. Sosyal sorunları çözmek için de bunlara ihtiyacınız var. Bütün bu sebeplerle biz hem İslam’ın tabiatından kaynaklanan önemli ilke ve prensipleri dikkate alarak, hem çağımızda yaşanan değişiklikleri dikkate alarak Diyanet İşleri Başkanlığı olarak dinin bu toplumsal kısımlarına önem verdik. 

Diyanetin Alevilik tanımı nedir? 

Diyanet Aleviliği tanımlamaz. Alevilik hakkında araştırmaları vardır, değerlendirmeleri vardır. Önemli neticelere ulaşmıştır. Bu konuda tanımlayıcı olmak yerine, anlayıcı olmayı tercih eder. Aleviliği teolojik bir tartışmaya çekmek yerine, memleketimizin önemli bir meselesi olduğu için daha çok inanç özgürlüğü çerçevesinde ele alıyoruz. 

Nasıl anlıyorsunuz? 

Ortak tarihimizin önemli bir fenomeni. 1000 yıl birlikte yaşamışız. Tarih içerisinde yazılı kaynaklardan mahrum bırakıldığı için kendi referanslarını kaybetmek ile karşı karşıya kalmış, dergâhlar kapandığı için de pratiklerini uygulama imkânından mahrum kalmışlar. Bundan dolayı bir kafa karışıklığı meydana gelmiş. Kendi içinde farklı gruplar, farklı anlayışlar, farklı yorumlar ortaya çıkmış. Bütün bu farklılıkların farkında olarak, bu dini bir tartışma haline getirmeden tanımlayıcı olmadan anlayıcı olmak istiyoruz. Tabii kırmızı çizgilerimiz de var. 

Nedir o kırmızı çizgiler? 

Hiç kimse Aleviliği İslam’ın dışında farklı bir din olarak tanımlamaya kalkışmamalı. Son zamanlarda Aleviliği İslam dışında, hatta İslam’a karşı bir dini kimlik olarak tanımlama yoluna gittiler. Alevi kardeşlerimiz ehlibeyt yolunun tasavvufi bir yorumu üzerinde yoğunlaşırlar. İnançların yorumlarına bağlı hikmetlerinin izahında farklılıklar olabilir. Ama inanç esaslarında birleştikten sonra hiçbir insanı İslam dairesi dışında gösterme hak ve salahiyetinde değiliz. Hem Alevileri Türkiye ’de azınlık göstermek de yanlıştır. Bu coğrafyayı birlikte inşa ettiğimiz, bu vatanın asıl sahibi kardeşlerimizdir. Bu da kırmızı çizgimizdir. 

Diyanet ne yapıyor bu anlamda? 
Tarihte ortaya çıkan eksiklerini telafi etme noktasında yardımcı olmak hem de pratiklerini yaşama konusunda ihtiyaçları vardır. İnanç özgürlüğü kapsamında düşünüyoruz. Şunu çok rahat söyleyebilirim. Toplumsal zemin, atılacak her türlü hukuki ve siyasi adıma hazır hale gelmiştir. Bu zemini hazırlamada Diyanet İşleri Başkanlığı çalışmalarının önemli katkısı olmuştur. 

Cemevleri ibadethane midir? 

Biz tanımlayıcı değil anlayıcıyız. Cemevi cemevidir. Ben bir akademisyen olarak cemevini bir Mevlevihane gibi, Bektaşi dergâhları gibi birer niyaz evi içinde Allah’ın zikredildiği anıldığı mekânlar olarak biliyorum. Cemevlerini caminin karşısında camiye alternatif farklı bir dinin mabedi gibi görmek Aleviliği farklı bir din gibi göstermenin çabası olarak ortaya çıkmıştır. Alevilik 1000 yıllık geçmişi var. Bunu yok sayarak yapılan tanımlar yanlış olur. 

Müslüman dünyasında temel çatışmalar hep dini referanslı. Neden? 

Aslında şunu sorgulamak lazım. Gerçekten bütün savaşlarımız acılarımız sorunlarımız kavgalarımız sadece din ve mezhep farkından mı kaynaklanıyor. Yoksa her türlü siyasi, kabilevi, ekonomik sorunları biz din ve mezhep üzerinden ifade etmeye çalıştığımızdan mı kaynaklanıyor.  Şahsen ben dinin tabiatından ve bu dini anlama biçimi olan mezheplerden kaynaklandığını düşünmüyorum. 

Neden kaynaklanıyor? 

Son 200 yıllık serüvenimize bakarsanız, önce işgaller, sonra sömürgeler, sonra o sömürgelerin emriyle kurulan istibdat rejimleri, sonra bu rejimlerin gölgesinde yetişen yaralı bilinçler, ölümcül kimlikler, bunlara direnç gösteren ideolojiler. Bütün bunlar en derin aidiyet olarak dini bulduğu için kendilerine din üzerinden ifade etmeye çalıştığı için biz bütün bu sorunları yaşıyoruz. Bugünkü mezhep çatışmaları ile Hicri 1. asırdaki mezhep çatışmaları arasında hiçbir benzerlik yok. Postmodern siyasetin kendini mezhep savaşı şeklinde takdim etmesinden kaynaklanıyor.

BİRİLERİ KENDİNİ HALİFE İLAN EDİYOR


İslam dünyasının itibar edeceği dini bir otorite ihtiyacı var mı? İslam'da şahıs ve kurumların dini otoritesi değildir. Bizde ruhbanlık yoktur. Bizde din adamları sadece insanların yolunu aydınlatır. Diyanet İşleri Başkanlığı çok büyük kurumdur ama otorite değildir. Dinin otoritesi doğru bilgidir. Kaynakları Kuran ve sünnettir. Alimlerin verdiği fetvalara bakıyorum, çok üzülüyorum. 

Kimisi cihad ilan ediyor. Kimisi kefen giydiriyor insanlara, kimi ehlibeyt mezarlarını hedef alıyor. İslam dünyasında bir ulema sorunu var. Alimler mehabetini kaybetti. Her bir alim bir siyasetin gölgesinde taraf oldu. Onlara meşruiyet üretmeye çalıştılar. 


Tarihsel gelenek açısından halife vardı mesela? 


Hilafet de siyasi bir otoriteydi. Ancak dini kendisine en büyük referans olarak kabul eden bir otoriteydi. Mühim olan, isimlerden çok bu otoritenin gayesidir. Gaye ümmetin birliği olmalı. Bakın birileri kendini halife ilan ediyor. Daha önce Almanya’da tahta kılıçlarla hilafet devleti ilan edenler oldu. Tarihin nostaljilerini bugün yaşama lüksümüz yok. Yoğunlaşacağımız şey ümmetin vahdetini nasıl karşılarız üzerine düşünmek gerek.

HABER İÇİN TIKLA>>>


Yorumlar (0)
7
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 25 Şubat 2021
İmsak 06:13
Güneş 07:38
Öğle 13:22
İkindi 16:25
Akşam 18:57
Yatsı 20:16
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 25 54
2. Beşiktaş 24 51
3. Fenerbahçe 25 51
4. Trabzonspor 25 48
5. Alanyaspor 25 42
6. Hatayspor 25 42
7. Gaziantep FK 25 39
8. Karagümrük 25 37
9. Antalyaspor 25 33
10. Göztepe 25 32
11. Sivasspor 24 31
12. Konyaspor 24 30
13. Malatyaspor 25 30
14. Kasımpaşa 25 29
15. Rizespor 25 27
16. Kayserispor 25 25
17. Erzurumspor 25 25
18. Başakşehir 25 24
19. Denizlispor 25 21
20. Ankaragücü 24 20
21. Gençlerbirliği 24 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 23 53
2. Samsunspor 23 49
3. İstanbulspor 23 43
4. Altınordu 23 41
5. Adana Demirspor 23 39
6. Ankara Keçiörengücü 23 38
7. Altay 23 38
8. Tuzlaspor 22 37
9. Bandırmaspor 23 31
10. Bursaspor 22 31
11. Ümraniye 23 31
12. Adanaspor 23 26
13. Balıkesirspor 22 23
14. Menemen Belediyespor 22 23
15. Boluspor 22 22
16. Akhisar Bld.Spor 23 19
17. Ankaraspor 22 13
18. Eskişehirspor 23 7
Takımlar O P
1. Man City 25 59
2. M. United 25 49
3. Leicester City 25 49
4. West Ham 25 45
5. Chelsea 25 43
6. Liverpool 25 40
7. Everton 24 40
8. Aston Villa 23 36
9. Tottenham 24 36
10. Leeds United 25 35
11. Arsenal 25 34
12. Wolverhampton 25 33
13. Crystal Palace 25 32
14. Southampton 25 30
15. Burnley 25 28
16. Brighton 25 26
17. Newcastle 25 25
18. Fulham 25 22
19. West Bromwich 25 14
20. Sheffield United 25 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 23 55
2. Real Madrid 24 52
3. Barcelona 24 50
4. Sevilla 23 48
5. Real Sociedad 24 41
6. Villarreal 24 37
7. Real Betis 24 36
8. Levante 24 31
9. Granada 24 30
10. Athletic Bilbao 23 29
11. Celta de Vigo 24 29
12. Valencia 24 27
13. Osasuna 24 25
14. Cádiz 24 25
15. Getafe 24 24
16. Deportivo Alaves 24 22
17. Eibar 24 21
18. Real Valladolid 24 21
19. Elche 23 21
20. Huesca 24 19