Prolaktin Nedir? Yüksekliği ve Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

Prolaktin, beynin alt tarafında bulunan hipofiz bezinde üretilen bir hormondur. Temel görevi hamile ve emziren kadınlarda süt üretimini başlatmak ve devam ettirmektir.

Sağlık 29.05.2018, 02:22 29.05.2018, 03:40
Prolaktin Nedir? Yüksekliği ve Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

Bir prolaktin hormonu testinin sonucunda aşağıdaki konularda fikir sahibi olunabilir:

  • Gebelik harici süt üretiminin (galaktore) nedeni
  • Erkeklerde kısırlık veya sertleşme bozukluğunun kaynağı
  • Kadınlardaki adet düzensizliğinin veya kısırlığın nedeni
  • Hipofiz bezi sorunları

Normal Prolaktin Hormonu Değerleri Nedir?

Kan testlerinde okunan prolaktin seviyesinin normal değer aralıkları aşağıdaki gibidir:

  • Hamile olmayan kadınlarda: 2-29 ng/mL
  • Hamilelerde: 10-209 ng/mL (hamileliğin farklı dönemlerinde farklı değerler alabilir)
  • Erkeklerde: 2-18 ng/mL (nanogram/mililitre)

Prolaktin Yüksekliği Ne Anlama Gelir?

Erkeklerin ve gebe olmayan kadınların kanlarındaki prolaktin seviyesi normal şartlarda çok düşüktür. Çoğu kısırlık vakası prolaktin hormonu yüksekliği ile ilişkili olmaktadır.

  • Hamilelikte prolaktin seviyesi yükselmeye başlar, emzirme esnasında prolaktin yüksekliği devam eder.
  • Gebelik dışında olan prolaktin yüksekliği hamile kalamamanın nedeni olabilir. Sık sık düzensiz adetlere neden olur.
  • Erkekteki prolaktin yüksekliği sertleşme bozukluğuna, kısırlığa ve göğüslerinden süt gelmesine neden olabilir.

Prolaktin Yüksekliği Neden Olur?

1) Hamilelik

Prolaktin gebe kalan kadınlarda memenin büyümesini, süt vermeye hazır hale gelmesini ve doğum sonrasında sütün devamlılığını sağlar. Sağlıklı bir durumdur.

2) Bazı Hastalıklar

Aşağıdaki hastalıklar hamilelik dışı prolaktin yüksekliğinin nedeni olabilir:

  • Prolaktinoma: Prolaktin üreten ve salgılayan tümör oluşumu
  • Anoreksiya nevroza: Beslenememe ile karakterize olan yeme bozukluğu
  • Hipotalamusta ortaya çıkan hastalıklar
  • Böbrek hastalıkları
  • Karaciğer hastalıkları
  • Polikistik over sendromu: Kadınlarda yumurtlama işlevinin yarım kalmasına neden olan hastalık
  • Hipofiz bezi tümörü

3) Bazı Bitkiler

  • Çemen otu, rezene tohumu ve çayır üçgülü prolaktin yüksekliğine neden olabilir.

4) Bazı İlaçlar

Aşağıdaki ilaçların kullanımı prolaktin yüksekliğine neden olabilir:

  • Östrojen hapları ve uygulamaları
  • Trisiklik içeren antidepresanlar
  • Risperidon
  • Opioidler (haşhaştan elde edilen, tıpta ağrı kesici olarak kullanılabildiği gibi uyuşturucu olarak istismar da edilebilen maddeler)
  • Amfetamin
  • Reserpin, verapamil, metildopa gibi yüksek tansiyon ilaçları
  • Simetidin gibi asit reflüsü tedavisinde kullanılan ilaçlar
  • H2 blokerleri
  • Metoklopramid
  • Fenotiazinler

5) Diğer Nedenler

Aşağıdaki etkenler de orta seviyede prolaktin yüksekliğine neden olabilirler:

  • Meme ucuna dokunulması veya göğüslerin uyarılması
  • Hastalıklardan veya duygusal nedenlerden kaynaklanan stres
  • Yüksek proteinli öğünler tüketmek, uzun süreli veya ağır egzersiz yapmak (geçici yüksekliğe neden olur)
  • Göğüs duvarına alınan darbeler
  • Akciğer kanseri
  • Bazı uyuşturucu maddelerin kullanımı

Prolaktin Yüksekliği Tedavisi

  • Kabergolin ve bromokriptin içerikli ilaçlar kullanılabilir. Düşük dozda başlatılarak seviye normale çekilene kadar doz artırılır.
  • İlaçların yeterli etki etmediği tümör oluşumu gibi vakalarda cerrahi müdahale gerekli hale gelebilir.
  • B6 vitamini içerikli besinler tüketilmelidir. Çekirdekte, patates ve muzda bol miktarda bulunur.
  • Yeterince çinko alabilmek için balık, et, ıspanak ve kabak tohumu tüketilmelidir.
  • Yeterince uyku uyumak dopamin seviyelerini dengeleyip prolaktin seviyesini normale çeker.
  • Stressiz bir yaşam sürebilmek için gerekli önlemlerinizi alın.

Prolaktin Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

Prolaktin hormonu düşüklüğü yüksekliğine kıyasla çok daha nadir görülen bir durumdur. 2 ng/mL altındaki çoğu vaka hipofiz bezi fonksiyon bozukluğu nedeni ile ortaya çıkmaktadır.

  • Emziren annelerdeki prolaktin düşüklüğü yetersiz süt üretiminin nedeni olabilir.
  • Kadınlarda yumurtalık fonksiyonlarının düşmesine yol açabilir.
  • Erkeklerde erken boşalmaya ve aterojenik sertleşme bozukluğuna neden olabilir.

Prolaktin Düşüklüğü Neden Olur?

1) Bazı İlaçlar

Aşağıdaki etken maddeleri içeren ilaçların kullanımı prolaktin düşüklüğüne yol açabilir:

  • Dopamin
  • Levodopa
  • Çavdarmahmuzundan elde edilen ergot alkaloit türevleri
  • Bromokriptin ve pergolit gibi D2 reseptörlerini aktifleştiren ilaçlar
  • Amfetamin
  • Bazı uyuşturucular

2) Bazı Hastalıklar

Aşağıdaki hastalıklar prolaktin düşüklüğüne yol açabilir:

  • Bağışıklık sistemi bozukluklarından kaynaklanan bazı hastalıklar
  • Hipopitüitarizm: Hipofiz bezinin yeterli miktarda hormon salgılamaması
  • Büyüme hormonu yetersizliği
  • Vücutta aşırı dopamin salgılanması

Prolaktin Düşüklüğü Tedavisi

Prolaktin düşüklüğünde ilaç tedavisi istenen ölçüde etkili olmamaktadır. Prolaktin düşüklüğüne neden olabilecek etkenlerden uzak durulmalı, hipofiz bezi sorunlarından kaynaklanan vakalarda hastalık nedeni tespit edilerek tedavi yoluna gidilmelidir.



Yorumlar (0)
22
sisli
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 25 Haziran 2021
İmsak 03:25
Güneş 05:26
Öğle 13:12
İkindi 17:12
Akşam 20:47
Yatsı 22:39
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30