BUN Nedir? Yüksekliği ve Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

BUN (Blood Urea Nitrogen) kandaki üre azotu (nitrojeni) anlamına gelir. Üre azotu karaciğerin protein parçalaması sonucu açığa çıkan atıktır. Üre azotu açığa çıktıktan sonra kandan süzüldüğü yer olan böbreklere taşınır. BUN testi, kandaki üre azotu miktarını belirleyerek böbrek fonksiyonlarının yeterli olup olmadığını kontrol eder.

Sağlık 25.06.2019, 13:34 25.06.2019, 13:59
6360
BUN Nedir? Yüksekliği ve Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

BUN (Kandaki Üre Azotu) Testi Nedir?

BUN testi ve kreatinin testi genelde beraber yapılır. Kreatinin testi, kandaki mevcut kreatinin seviyesini saptar. Bu test aynı zamanda böbreklerin doğru çalışıp çalışmadığını da belirler, yüksek kreatinin seviyesi böbrek fonksiyonlarının zayıfladığını gösterebilir. BUN seviyesinin kreatinin seviyesine oranı, zayıf böbrek fonksiyonunun sebebini anlamada yardımcı olur. Bu sebeplerden bazıları su kaybı, gıda yetersizliği ya da böbrek yetmezliğidir.

BUN Testi Niçin Yapılır?

BUN Testi yapılmasının aşağıdaki gibi çeşitli nedenleri olabilir:

  • Böbreklerin normal çalışıp çalışmadığını anlamak
  • Hastanın böbrek rahatsızlığının ilerleyip ilerlemediğini kontrol etmek
  • Böbreğe uygulanan tedavi işe yarıyor mu öğrenmek
  • Tehlikeli derecede su kaybının işaretlerini saptamak. Su kaybı kandaki BUN seviyesini kreatinin seviyesinin üzerine çıkarır. BUN miktarının kreatinin miktarına oranını yükseltir. Böbrek hastalıkları da BUN ve kreatinin seviyelerini yükseltir.

Ne Beklemeli?

BUN testinde koldan şırınga ile kan alınarak BUN analizi için laboratuvara gönderilir. İşlem acısız ve basittir. Kan alındıktan sonra gündelik işlerinizi yapmaya devam edebilirsiniz.

Nasıl Hazırlanmalı?

Yukarıda bahsettiğimiz gibi üre azotu, parçalanan proteinden açığa çıkan vücut atığıdır. BUN testine girmeden önce en az 24 saat boyunca etten ve tüm protein içeren gıdalardan uzak durmalısınız.

Riskleri

Kol damarından kan almak küçük sıkıntılara sebep olur. Kan alınan noktada ufak bir şırınga yarası oluşacak. Kan alındıktan sonraki birkaç dakika boyunca o noktaya baskı uygularsanız hasarı en aza indirirsiniz.

Testi Etkileyen Unsurlar

Testin yapılamamasına sebep olan bazı faktörler vardır. Test sonuçlarını güvensiz hâle getiren şeylerden bazıları:

Bazı İlaçlar

Kortikosteroid, fungizone için kullanılan ilaçlar, Tetrasiklin ve Kloromisetin gibi antibiyotikler kullanıyor olmak test sonuçlarını güvensiz hâle getirir.

İdrar söktürücüler vücutta su kaybına neden olabilir, bu durum da test sonuçlarının kesinliğine şüphe düşürür.

Yaş

Yaşı da hesaba katmak gerekir çünkü yaşlandıkça BUN seviyelerimiz artar.

Cinsiyet de önemli

Erkekler, kadın ve çocuklara oranla daha yüksen BUN seviyesine sahiplerdir.

Normal Değerler

Normal BUN değerleri laboratuvara göre değişkenlik gösterebilir. Her laboratuvarın kendine has BUN skalası olabilir. Aşağıdaki değerler BUN seviyesinin kabul edilebilir aralıklarıdır:

  • Her yüz ml kan içinde normal üre azotu miktarı 6 mg ile 20 mg arasıdır. (Her litrede 2.1-7.1 milimol)
  • Normal BUN değerinin kreatinin seviyesine oranı 10/1 ile 20/1 arası olmalı.

BUN Yüksekliği Ne Anlama Gelir?

Sağlık Durumları

Yüksek BUN seviyesi çeşitli sağlık durumlarına yol açar. Kalp yetmezliği ve böbreklere yeterince kan gitmesine engel olan su kaybı gibi. Böbrek taşları ve tümörler idrar yolunu tıkar, öte yandan yüksek kan basıncı ve şeker hastalığı böbreklere direk olarak zarar verir.

İlaçlar

Çeşitli ilaçlar BUN seviyesini artırabilir. BUN testi yapmadan önce doktorunuzu aldığınız ilaçlardan haberdar etmelisiniz.

Yüksek Proteinli Diyet

Diyetinizde Proteinli besinleri çok tüketiyorsanız, BUN seviyeniz yükselir.

Diğerleri

BUN seviyesinin yükselmesine neden olan diğer durumlar: Konjestif (göllendirici) kalp yetmezliği, ciddi yanıklar ve şoklar.

BUN / Kreatinin Oranının Yüksek Olması

Bu durum en çok ciddi miktarda su kaybı, akut böbrek yetmezliği veya şok ile gelir. İdrar yolu tıkanması veya solunum ve sindirim sistemi kanamaları da BUN / kreatinin oranını yükseltebilir.

BUN Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?

Düşük Proteinli Diyet

Yeterli miktarda alınmayan protein, BUN seviyesini düşürür.

Aşırı Su Artışı

Çok fazla su içmek BUN seviyesini düşürür.

Cinsiyet

Cinsiyetinizin BUN seviyesinde rolü vardır. Erkeklerin BUN seviyesi kadın ve çocuklara oranla daha yüksektir. Çünkü erkeklerin protein yıkma kabiliyetleri daha yüksektir.

BUN / Kreatinin Oranının Düşük Olması

Çeşitli sağlık sorunları bu oranın düşmesine yol açar. Kanser ve akciğer hastalıkları gibi. Bazı akciğer hastalıkları, idrar tutucu hormonların uygunsuz salgılanması sendromuna (SIADH) yol açar. Siroz, rabdomiyaliz (ciddi kas yaralanmaları) ve merkezi sinir sistemini etkileyen hastalıklar da BUN / kreatinin oranını düşürebilir. Bu duruma hamileliğin son üç ayında sıklıkla rastlanır.


Yorumlar (0)
12°
açık
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 06 Nisan 2020
İmsak 05:46
Güneş 07:10
Öğle 13:18
İkindi 16:37
Akşam 19:16
Yatsı 20:35
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 26 53
2. Başakşehir 26 53
3. Galatasaray 26 50
4. Sivasspor 26 49
5. Beşiktaş 26 44
6. Alanyaspor 26 43
7. Fenerbahçe 26 40
8. Göztepe 26 37
9. Gaziantep FK 26 32
10. Denizlispor 26 31
11. Antalyaspor 26 30
12. Gençlerbirliği 26 28
13. Kasımpaşa 26 26
14. Konyaspor 26 26
15. Malatyaspor 26 25
16. Çaykur Rizespor 26 25
17. Ankaragücü 26 23
18. Kayserispor 26 22
Takımlar O P
1. Hatayspor 28 53
2. Erzurum BB 28 47
3. Bursaspor 28 46
4. Adana Demirspor 28 45
5. Akhisar Bld.Spor 28 45
6. Fatih Karagümrük 28 43
7. Altay 28 43
8. Ümraniye 28 40
9. Giresunspor 27 38
10. Keçiörengücü 28 35
11. Balıkesirspor 28 35
12. Menemen Belediyespor 28 35
13. İstanbulspor 27 33
14. Altınordu 28 31
15. Boluspor 28 25
16. Osmanlıspor 28 24
17. Adanaspor 28 20
18. Eskişehirspor 28 17
Takımlar O P
1. Liverpool 29 82
2. Man City 28 57
3. Leicester City 29 53
4. Chelsea 29 48
5. M. United 29 45
6. Wolverhampton 29 43
7. Sheffield United 28 43
8. Tottenham 29 41
9. Arsenal 28 40
10. Burnley 29 39
11. Crystal Palace 29 39
12. Everton 29 37
13. Newcastle 29 35
14. Southampton 29 34
15. Brighton 29 29
16. West Ham 29 27
17. Watford 29 27
18. Bournemouth 29 27
19. Aston Villa 28 25
20. Norwich City 29 21
Takımlar O P
1. Barcelona 27 58
2. Real Madrid 27 56
3. Sevilla 27 47
4. Real Sociedad 27 46
5. Getafe 27 46
6. Atletico Madrid 27 45
7. Valencia 27 42
8. Villarreal 27 38
9. Granada 27 38
10. Athletic Bilbao 27 37
11. Osasuna 27 34
12. Real Betis 27 33
13. Levante 27 33
14. Deportivo Alaves 27 32
15. Real Valladolid 27 29
16. Eibar 27 27
17. Celta de Vigo 27 26
18. Mallorca 27 25
19. Leganés 27 23
20. Espanyol 27 20