Bu belirtiler varsa hafife almayın!

FİBROMİYALJİ (Yumuşak Doku Romatizması) FİBROMİYALJİ NEDİR?, FİBROMİYALJİ BELİRTİLERİ NELERDİR?, FİBROMİYALJİ TANISI NASIL KOYULUR?, FİBROMİYALJİNİN TEDAVİSİ NEDİR?

Sağlık 06.04.2017, 13:12 06.04.2017, 16:41 Emre
Bu belirtiler varsa hafife almayın!
FM hastalığı yani yumuşak doku romatizması,

1- FİBROMİYALJİ NEDİR?

İnatçı adale ağrıları, yorgunluk ve özellikle sırt, boyun, omuzlar ve kalçalarda belirgin olmak üzere vücutta bazı hassas ağrılı noktalarla karakterize kronik bir hastalıktır. Ağrılar günden güne veya saatten saate değişebilir ve farklı şiddetlerde seyredebilir. Eklemlerde hareket kısıtlılığına yol açmayan ancak hastanın yaşam kalitesini ciddi derecede bozan bir kas iskelet sistemi hastalığıdır. Tek başına bir hastalık olabileceği gibi, başka hastalıklara da eşlik edebilir.

2- FİBROMİYALJİNİN NEDENLERİ VE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİ NELERDİR?

 Fibromiyalji’nin nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte, beyin ve çevre sinirleri arasındaki iletimde görevli bazı kimyasal maddelerde (serotonin ve serotonini oluşturan öncü madde-prekursor-olan triptofan) eksiklik veya bozukluk olduğu söylenmektedir. Serotonin, insanda dinlendirici özelliğe sahip olup uykunun gerçekleşmesi ve ağrılı uyaranın algılanmasında rol oynayan önemli bir iletkendir. 
Stres, kaygı, depresyon, dinlendirici olmayan uyku gibi durumlarda merkezi sinir sisteminde kimyasal iletimde bozulma olmaktadır. Ayrıca bazı romatizmal ve hormonal hastalıklarla ilişkili olabileceği, ailesel yatkınlık ve kalıtsal geçiş olduğu, aşırı egzersiz veya ağır sporlar yapmak, hareketsizlik, soğuk ve nemli havaların ağrıları arttırdığı da düşünülmektedir. 

3- FİBROMİYALJİ BELİRTİLERİ NELERDİR?

 “Her tarafım ağrıyor”, “Gece uyuduğum halde sabah hiç uyumamış gibi kalkıyorum”, “Yorgunluktan hiçbir iş yapamıyorum” gibi yakınmalar, fibromiyaljinin en sık dile getirilen belirtileridir. En belirgin şikayet, hayat kalitesinde belirgin düşüşe neden olan kas ağrılarıdır; hastalar sürekli yorgunluk ve isteksizlik tarif ederler, konsantrasyon güçlüğü çekerler. Mevsim değişiklikleri ile şikâyetlerde artış olur. 

Fibromiyaljide 3 ana bulgu vardır:

 a)Yaygın vücut ağrısı ve sızılar: Hastalar tepeden tırnağa vücudun her yerinde ağrı ve sızı olarak tarif ederler. Bu ağrı derinde, yanma veya adalelerin burkulması şeklinde hissedilir. Bu hastalarda tipik olarak, boyun, sırt bölgesindeki ağrılara başağrısı da eşlik eder.

b)Yorgunluk, bitkinlik: En sık rastlanılan ve hemen herkeste farklı derecelerde seyreden, sabah en belirgin düzeyde olup gün ve saat içerisinde değişebilen bir yakınmadır. Hastalar bunu genelde “sanki enerjim çekiliyor” şeklinde tarif ederler. Çalışmadığı ve yorulmasını gerektirecek bir faaliyet yapmadığı halde izah edilemeyen yorgunluk bulguları vardır. Aslında bu hastalar mükemmeliyetçi ve hassas kişilerdir; bu nedenle uzun süre yüksek performansa dayanamamakta, bir süre sonra tempoları ve dolayısıyla başarıları düşmekte; ancak hoşlandıkları bir işle uğraşırken yüksek bir performans gösterebilmektedirler. Yorgunluk nedeni olarak modern yaşam koşullarının getirdiği olumsuz faktörler (hava kirliliği, dengesiz beslenme) sayılabilir. 

c) Uyku bozuklukları: Hastalar uykudan sanki tam uyuyamamış ve hiç dinlenememiş olarak kalkarlar. Uykuya çok kolay dalarlar; fakat derin uykuya geçemezler, geceleri sık sık uyanırlar. Uykuda diş gıcırdatılması, istemsiz kol, bacak hareketleri yapılması oldukça sıktır. 

Bunlar dışındaki en sık rastlanan belirtiler ise şunlardır:

 a) Sabah tutukluğu: Sabah yataktan kalkarken başlayan ve tüm vücutta uzun süre devam eden bir tutukluk halidir.

 b) Baş ve yüz ağrıları: Gerilim veya migren tipi baş ağrısı, başta sersemlik hissi olabilir.

 c) Hassas barsak sendromu (irritabl kolon): Bu hastalarda, ishal veya kabızlık nöbetleri olabilir. Sık sık gaz çıkarmak veya geğirmek ve aniden gelen tuvalet ihtiyacı tipiktir.

 d) Uyuşma ve karıncalanmalar: Vücudun belli belirsiz yerlerinde ani gelip gidebilen derinin üzerinde sanki böcek dolaşıyormuş gibi garip hisler ortaya çıkabilir. Kimisinde ise adalelerde veya göz kapaklarında seyirme vardır. Hastanın kendini iyi hissettiği dönemlerde azalabilir hatta tamamen kaybolur. 

e) Soğuğa tahammülsüzlük: Özellikle el ve ayaklarda normalden fazla üşüme olur. Elleri soğuk suyla veya soğuk bir cisimle temas ettiğinde dayanılmaz ağrılar ve renk değişikliği ortaya çıkar, solukluk ve nadiren morarmalar meydana gelir, hatta soğukla birlikte tüm ağrıların arttığından yakınırlar. 

f) Psikolojik sorunlar: Bu hastalar iç ve dış uyarılara karşı son derecede hassastır. Genel anlamıyla, stresle baş edemeyen hastaların hastalığıdır. Bu kişilerde panik atak sık görülmektedir.

 h) Unutkanlık ve konsantrasyon eksikliği: Oldukça sık rastlanılan bir yakınmadır; hasta bazen konuşurken kelimeleri bulmakta güçlük çekerler. Unutkanlık bazen o kadar barizdir ki alışveriş için evden dışarı çıkıp ne alacağını hatırlamayıp ve bir süre sonra eve öylece dönebilirler. Unutkanlık daha ziyade yakın geçmişe aittir. Uzak hafıza bozulmamıştır. Bu şekliyle yaşlılardakine benzer bir durum söz konusudur. Herhangi bir şeyi unutmamak için not kâğıtları yazar fakat daha sonra yazdığı not kâğıdını unutabilir. İsimleri hatırlamakta yolları bulmakta hatta evin veya arabanın anahtarını bulmakta epey zorluk çekerler. 

i) Eşlik eden diğer sorunlar:
- Huzursuz bacak sendromu (HBS): Hastalarının 1/3ünde ayaklarda hareket halinde veya istirahatta ayak uzatılsa bile bir huzursuzluk ve istemsiz hareketler görülür. Hastalar yanma, çekilme, karıncalanma, elektriklenme ve uyuşma olması nedeniyle devamlı olarak bacakları hareket ettirmek ihtiyacındadırlar.

- Ağız ve göz kuruluğu.

- Çene eklemi sorunları: Çiğnemede ağrı ve bu esnada çeneden sesler duyulması, ağzı açmakta güçlük gibi sorunlar söz konusu olabilir.

- Kaslarda krampların görülmesi.

- Adet öncesi gerginlik veya ağrılı adet görülmesi.

- Aniden idrara çıkma ihtiyacı hissedilmesi.

- Baş dönmesi, işitme kaybı.

- Görme bozuklukları.

-Deri bulguları: Deride kuruluk, hareler şeklinde renk değişiklikleri, zaman zaman ortaya çıkan şiddetli kaşınma isteği vb.

- Göğüs ağrısı: Özellikle mesleki olarak öne eğik veya göğsü sıkıştırıcı pozisyonlarda çalışmak zorunda kalan hastalarda, nefes almada batma hissi ve göğüste gerginlik şeklinde, bazen de kalp krizini taklit eden tabloyla ortaya çıkar

- Eklemlerin normalden çok daha fazla hareket edebilmesi anlamına gelen “hipermobilite” hastalığı: El başparmağının önkol bölgesine doğru kolayca yaklaşması, el parmaklarının aşırı derecede geriye bükülebilmesi vb.
- İştah artması veya azalması.

 4- FİBROMİYALJİ TANISI NASIL KOYULUR?

Teşhis, hastanın şikâyetlerinin özelliğine, özgeçmişine ve muayene bulgularına göre doktor tarafından konur. Fibromiyaljiye özgü bir test veya görüntüleme yöntemi yoktur. Doktor yaygın vücut ağrısı yapabilen bazı romatizmal ve hormonal hastalıkların olmadığından emin olmak için çeşitli laboratuar tetkikleri isteyebilir; ancak sorunlar tam olarak anlatılamadığı takdirde, tanı koymak için yapılacak bir sürü testin sonuçlanması beklenirken geçen sürede hem hasta yıpranmakta hem de hastalığın tedavisi gecikmektedir. Bu nedenle şikâyetlerin net bir şekilde dile getirilmesi çok önemlidir. Fibromiyaljisi olan bir hastaya farklı doktorlar tarafından “depresyon”, “kulunç”, “guatr”, “gerilim başağrısı” vb. tanılar koyulabilmektedir, hatta bazı hastalar boyun/bel fıtığı, el bileği hastalığı (karpal tünel sendromu) gibi tanılarla ameliyat edilebilmektedir, çünkü fibromiyaljinin belirtileri ile bu hastalıklardaki belirtiler benzerlik göstermektedir.

5- FİBROMİYALJİNİN TEDAVİSİ NEDİR?

Fibromiyaljide ilaç tedavisinin (ağrı kesiciler, antienflamatuvar ilaçlar, antidepressanlar) yanında kişiye özel egzersiz (düzenli olarak haftada 2-3 gün yapılan ve zorlamadan tüm vücut kaslarını çalıştıran yüzme, yürüyüş, jimnastik gibi sporlar), masaj, fizik tedavi gibi tedaviler ve dietin düzenlenmesi yer almalıdır. Gerektiğinde psikiyatrik destek verilmelidir. Tedavi, ağrıyı ve yorgunluğu azaltmak, depresif şikâyetleri ve belirtileri gidermek, uyku bozukluğunu düzeltmek, zihinsel ve psikolojik gerginliği azaltmak ve diğerlerini de en aza indirmek amacı ile düzenlenir. Hastanın fibromiyalji hakkında bilgilendirilmesi, hastalık başladıktan sonra bir şekilde yaşam boyu devam ettiğinden fibromiyaljiyle birlikte yaşamasının öğretilmesi ve uyku düzeninin sağlanması gerekmektedir. Önerilen ilaç tedavisi esas olarak ağrı ve uyku sorunlarına yönelik olmalıdır. Hastalık ortaya çıktıktan sonra muhtemel seyri şöyle olacaktır:

a) Tekrarlayan alevlenmeler ve düzelmeler şeklinde devam edebilir

 b) Tedaviyle, belirtiler kaybolmaz, ancak belirtilerin şiddeti oldukça azalır ve ağrıların yeniden başlama aralıkları uzar. 

c) Belirtiler giderek artar ve hastanın tahammül sınırlarını zorlamaya başlar. 

d) Belirtiler neredeyse tama yakın kaybolur. Nadiren hasta kendini kötü hisseder ve bu sırada başlayan belirtiler de çok uzun süreli olmaz. 

6- FİBROMİYALJİ HAKKINDA DİĞER KONULAR

a) Fibromiyaljide beslenme nasıl olmalıdır? Fibromiyaljide sağlıklı beslenme çok önemlidir. Meyve ve sebzeden zengin bir diyet kaslar için gerekli olan eser elementleri ve mineralleri sağlar. Tam bir dinlenme sağlayacak uyku için özellikle akşamları ağır yemeklerden, alkol, kahve ve çay gibi içeceklerden sakınmak gerekir. Ayrıca tuzlu ve şekerli gıdalardan uzak durmak gerekir. 

b) Fibromiyaljiden korunmak mümkün mü? Fibromiyaljiden korunmak için bilinen bir yöntem yoktur; ancak dengeli beslenme, zorlayıcı olmayan egzersizler, dinlendirici bir uyku, düzenli spor yapmak ağrıların tekrarlamasını engeller.


Yorumlar (2)
emınesezen dursun 8 yıl önce
ben fm hastasıyım çözüm tedavi ne yapmalıyız
sezer gkmn 8 yıl önce
Çözüm nedir
1
açık
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 26 Ocak 2022
İmsak 06:45
Güneş 08:13
Öğle 13:22
İkindi 15:56
Akşam 18:20
Yatsı 19:43
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11