Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi

Her on böbrek taşından sekizi kendiliğinden düşmektedir. Çapı 4 mm’ye yakın olan böbrek taşı düşerken şiddetli sancıya neden olabilmektedir. Şiddetli sancı en geç birkaç saat içinde yok olacak, böbrek taşı 48 saat içinde idrarla atılacaktır. Bazı vakalarda ise doktor müdahalesi gerekli olmaktadır.

Sağlık 10.12.2020, 19:35 10.12.2020, 20:36
Böbrek Taşı Belirtileri ve Tedavisi

Böbrek Taşı Belirtileri

Çok küçük boyuttaki böbrek taşı genellikle herhangi bir belirtiye neden olmaz. Fark edilmeden idrarla birlikte gidebilirler. Ancak hareket ederek idrar yoluna giren veya böbrekte sıkışan nispeten büyük böbrek taşı aşağıdaki belirtilere neden olabilir:

  • Bel veya kasıklarda sürekli hissedilen rahatsızlık hissi (bazen testislerde ve erbezi torbasında da hissedilebilir)
  • Bel, böğür, karnın arka tarafı ve bazen de kasıklarda hissedilen şiddetli sancı. Bu sancının süresi birkaç dakikadan birkaç saate kadar uzayabilir.
  • Uzanıp yatamama, genel rahatsızlık
  • Bulantı
  • Normalden daha sık beliren idrar ihtiyacı
  • İdrar yaparken yanma
  • İdrarda kan (böbrek taşı idrar yolunu çizerek indiği için görülebilir. Kanama bazen görülmeyecek kadar az, bazen de idrar rengini kızıla çevirecek kadar fazla olabilir)

Böbrek taşı, idrar kanallarını tıkarsa bakteriyel iltihaba neden olabilir. Bu durumda yüksek ateş, titreme, ishal, kötü kokulu idrar gibi belirtiler de ortaya çıkabilir.

Böbrek Taşı Neden Olur?

Böbrek taşı, aşağıdaki kimyasalların bir veya birkaçının böbrekte birikmesi ile ortaya çıkan sertleşmiş şekilleridir:

  • Kalsiyum
  • Amonyak
  • Ürik asit: Vücudun enerji ürettikten sonra ortaya çıkardığı atık
  • Sistein (proteinlerin yapı taşlarından biri)

Aşağıdaki etkenler böbrek taşına neden olabilir:

1) İdrarda Çok Fazla Kalsiyum Bulunması

Kalsiyum birikmesi ile ortaya çıkan böbrek taşı, en sık görülen türdür. İdrardaki kalsiyum miktarının artması ile görülür.

Aşağıdaki etkenler bu durumu tetikleyebilir:

  • Hiperkalsiüri
  • Tiroit bezinin aşırı aktif olması
  • Böbrek hastalıkları
  • Sarkoidoz hastalığı
  • Bazı kanserler

2) İdrar Yolu İltihapları

Uzun süren veya sık tekrar eden iltihaplar (özellikle de böbrek veya idrar yolu iltihapları) struvit türü böbrek taşına neden olabilmektedir. Kadınlarda erkeklerden daha sık görülür.

3) Protein Ağırlıklı Beslenmek

Çok fazla protein alırken yeterince lifli gıda tüketmemek ürik asitten oluşan böbrek taşına neden olabilir.

Aşağıdaki durumlar bu süreci hızlandırabilir:

  • Yeterince sıvı tüketmemek
  • Gut hastalığı
  • Kemoterapi tedavisi görmek

4) Bazı İlaçlar

Aşağıdaki ilaçların böbrek taşı riskini artırdığı ispatlanmıştır:

  • Aspirin
  • Antiasitler
  • İdrar söktürücüler
  • Bazı antibiyotikler
  • HIV virüsüne karşı kullanılan antiretroviral ilaçlar
  • Bazı epilepsi ilaçları

5) Diğer Nedenler

Aşağıdaki şartları taşıyan kişilerde böbrek taşı oluşması riski daha yüksektir:

  • Hareketsiz olmak (yatalak hastalar daha büyük risk altındadır)
  • Ailede böbrek taşı olan birinin olması
  • Daha önceden en az bir kez böbrek taşı düşürmüş olmak (özellikle de 25 yaşından önce düşürülmüş ise)
  • Böbreklerden sadece birinin çalışıyor olması
  • Bağırsak bypass ameliyatı geçirmiş olmak

Böbrek Taşı Tedavisi

Çoğu böbrek taşının çapı 4 milimetreden küçük olduğu için evde tedavi mümkündür. Ancak bu boyuttaki böbrek taşı bile düşerken sancıya neden olabilir. Böbrek taşı birkaç gün içinde idrarla birlikte atılacaktır.

1) Sancıdan Kurtulun

Küçük olan böbrek taşı düşerken ağrı kesici almak genellikle yeterli bir önlem olmaktadır.

  • Şiddetli sancılarda yakınınızdaki hastane veya sağlık ocağına giderek ağrı kesici iğne yapılmasını talep edebilirsiniz. Sancı devam ederse ikinci doz iğne yarım saat sonra vurulabilir.
  • Antiemetik (kusma giderici) ilaçlar alınabilir.

2) Bol Bol Su İçin

Sıvı tüketmek idrara çıkmanızı sağlar; her idrar ise böbrek taşının düşmesini kolaylaştırır. Her on böbrek taşından sadece biri veya ikisi bol su içmekten başka bir tedaviye ihtiyaç duyar.

Not: Böbrek taşı olan kişilerin yarısı, sonraki on yıl içinde en az bir kez daha böbrek taşı düşürmektelerdir. Ancak bu durum bol sıvı (özellikle de su) tüketen kişiler için geçerli değildir. Su idrarı seyreltir, kimyasalların kristalize olarak böbrek taşına dönüşmesini engeller.

3) Ses Dalgası İle Kırma

Kendiliğinden düşmeyen böbrek taşı vakalarında en sık kullanılan yöntem “şok dalga litotripsi”dir (ESWL). Tedavide böbrek taşının üzerine yüksek frekanslı ses dalgaları (ultrason) gönderilir. Bu sayede böbrek taşı ufak parçalara ayrılır ve idrarla dışarı atılabilir.

  • Biraz rahatsız edici olabilir, ağrı kesici aldıktan sonra prosedüre başlanmalıdır.
  • Tam tedavi için birden fazla seans gerekebilir.
  • 20 mm’ye kadar olan böbrek taşında 99% etkili bir yöntemdir.

4) Cerrahi Müdahale

Çapı 6-7 milimetreden büyük olan böbrek taşı doğal şekilde düşmez. Müdahale gerektirir. Doktorunuz aşağıdaki seçeneklerden uygun olanını önerecektir:

  • Üretereskopi: Cerrah idrar çıkış noktasından üretereskop adı verilen ince bir cihaz ile girerek mesaneye ve böbreğe erişir. Böbrek taşını hafifçe hareket ettirerek idrar yoluna düşürmeye çalışabilir veya lazer yardımı ile küçük parçalara ayırabilir.
  • Perkütan Nefrolitotripsi: Belde açılan ufak bir kesikten nefroskop adı verilen cihazla girilerek böbrek taşı alınır veya küçük parçalara ayrılır. Çok büyük böbrek taşlarında veya ESWL’nin uygun olmadığı vakalarda tercih edilir.
  • Açık Cerrahi: Artık çok nadiren kullanılmaktadır.


Yorumlar (0)
6
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 02 Mart 2021
İmsak 06:06
Güneş 07:30
Öğle 13:21
İkindi 16:29
Akşam 19:03
Yatsı 20:22
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 26 57
2. Beşiktaş 25 54
3. Fenerbahçe 26 54
4. Trabzonspor 26 48
5. Hatayspor 26 45
6. Alanyaspor 26 42
7. Gaziantep FK 26 40
8. Karagümrük 26 40
9. Göztepe 26 35
10. Antalyaspor 26 34
11. Sivasspor 25 32
12. Konyaspor 25 31
13. Malatyaspor 26 31
14. Kasımpaşa 26 29
15. Rizespor 26 28
16. Kayserispor 25 25
17. Başakşehir 26 25
18. Erzurumspor 26 25
19. Denizlispor 26 21
20. Gençlerbirliği 25 21
21. Ankaragücü 25 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 26 62
2. M. United 26 50
3. Leicester City 26 49
4. West Ham 26 45
5. Chelsea 26 44
6. Liverpool 26 43
7. Everton 25 43
8. Tottenham 25 39
9. Aston Villa 24 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 26 34
13. Crystal Palace 26 33
14. Southampton 26 30
15. Burnley 26 28
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 26 23
19. West Bromwich 26 17
20. Sheffield United 26 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20