Bit Nasıl Bulaşır ve Nasıl Temizlenir?

Bitlenmek çoğu zaman utanç verici bir durum olarak görülmüştür. Halk arasında bu durumun sebebi temizlik kurallarına uymamak olarak bilinir. Peki, bu ne kadar doğru ve bit nasıl temizlenir?

Sağlık 26.09.2019, 11:25 26.09.2019, 11:32
Bit Nasıl Bulaşır ve Nasıl Temizlenir?

Bit adını duyunca sakin kalan, çocuğunun bitlenmesini doğal kabul eden, bunu çevresi ile paylaşan anne var mıdır bilinmez. Gerçek hayatta bit konusu adeta bir gurur meselesine döner. Okuldan aranırsınız, çocuğunuzun bitlendiği ancak bunun kimseye belli edilmediği söylenir, siz de bu bilgiyi güvenle korur, mümkünse yabancı bir eczaneden bit karşıtı ürünler satın alırsınız ve başlasın mücadele! Aslında bir hastalık mikrobunu birbirine yaymaktan farkı olmasa da yıllardır böyle gelmiş böyle gidiyor. Oysa bitlenmek aslında bu kadar da büyük bir mesele değil. Dünyayı ne kendinize ne çocuğunuza dar edin; gerekli önlemleri alın yeter. Bitin nasıl bulaştığını, bitlenme durumunda neler yapılabileceğini ve korunma yöntemlerini Medilife Beylikdüzü Hastanesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Saadet Rızaoğlu’na sorduk.

Bit nedir, nasıl bulaşır?

Bitler, yaşamak ve çoğalmak için insan kanına gereksinim duyan parazitlerdir. Olgun bir bit yaklaşık bir susam tanesi büyüklüğünde olur. Bit, asalak bir canlı olduğundan yaşamını sürdürebilmesi için her zaman konaklayabileceği bir yere ihtiyacı vardır. Bu nedenle, insan vücudu dışında sadece 48 saat canlı kalabilir. Yaşamak için kafa derisindeki en sıcak yerleri, yani kulak arkalarını veya ense çukurunu tercih ederler. Bitler uçamazlar, zıplayamazlar ancak yakın bir temasla bir kafadan başka bir kafaya kolayca geçerler. Başında bit bulunan bir kişi ile yakın temas, oyun oynarken veya okulda kafaların birbirine yaslanması bitlerin bulaşması için yeterlidir. Şapka, şal, yastık, tarak, saç fırçası, toka hatta pelüş oyuncakların ortak kullanımı bile bitlerin yayılmasına aracı olur. Dolaplarda yan yana asılmış durumda olan giyim eşyaları da bitlerin kolayca yayılmasına imkan sağlar.

Saçta bit olduğu nasıl anlaşılır?

Başın kaşınması bitlenmenin ilk belirtisidir. Kaşıntı, özellikle bitlerin beslenmek için kan emdiği gece saatleri daha şiddetli olur. Kaşıntının nedeni, bitin kafa derisine yapıştıktan sonra kan emerken, onun salyasına karşı vücudun geliştirdiği alerjik reaksiyondur. Saçlı derideki bitler yaklaşık 30 gün kadar canlı kalabilirler. Bitler kafa derisinde görülebilir. Ancak çoğu zaman yumurtalarını yakalamak daha kolaydır. Bit sirkesi diye adlandırdığımız küçük gri beyaz kabukçuklar bitlerin yumurtalarıdır. Yumurtaların büyüklüğü yaklaşık 0.8-1 mm’dir. Sirkeler saça sıkı tutunur, kepekten farklı olarak silkelemekle veya fırçalamakla saçtan ayrılmazlar. 7-10 gün sonra canlı parazite dönüşürler. Şüpheli durumlarda, özellikle kulak arkası ve ense saç dipleri iyi aydınlatılmış bir ortamda araştırılmalı.

Bit temizliği nasıl yapılır?

Yuvaya veya okula giden çocuklarınız varsa bit salgını size de uğrayabilir. Unutulmaması gereken; bu durumla herkesin karşı karşıya kalabileceği... Bitler zengin, fakir, temiz, pis ayırımı yapmazlar. Daha çok çocukları ve uzun saçlı olanları dolayısıyla da kız çocukları tercih etseler de herkese bulaşabilir. Çocukların kalabalıklar halinde oldukları okul, anaokulu gibi mekanlarda salgın görülebilir. Tedavisi, tam bir ekip çalışması gerektirir. Evde veya okulda bir kişide bit tespit edildiğinde herkesin kontrol edilmesi şart. Bitlenmeden şüphelenildiği durumlarda, öncelikle doktora başvurulması gerekiyor.

Temizlikte en etkili yöntem nedir?

Bit tedavisinde kullanılan ilaçlar mutlaka bir doktor önerisiyle ve doktorun anlattığı şekilde kullanılmalı. Bu amaçla kullanılan kimyasal içerikli farklı şampuan ve losyonlar var. Ancak hiçbir ilacın sirkeleri öldürücü etkisi yüzde 100 değil. Bu nedenle ilaç tedavisinin yanı sıra sirkelerin de sık dişli özel taraklar kullanılarak uzaklaştırılması gerekiyor. Yumurtalar da bir süre sonra canlı bitler haline geleceği için tedavinin her iki basamağının da eşit derecede önemli olduğu unutulmamalı.

Aileden biri bitlendiğinde herkes risk altında mı?

Ailede bir kişide bit tespit edildiği zaman herkesin kontrol edilmesi şart. Bitlenen kişiyle yakın temastan kaçınmak; ortak kullanılan eşyaların temiz tutulması ve kontrolü önemli.

Durumun tekrarlanmaması için neler yapılmalı?

Kalıcı ve güvenli bir uygulama olması açısından tüm prosedürün sekiz gün sonra tekrarlanması gerek. Çünkü hayatta kalmış olan bit sirkeleri bu zaman zarfında parazite dönüşmeye başlar. Başarılı bir müdahelenin ardından, özellikle çocuklar bir süre boyunca düzenli olarak kontrol edilmeli.

Saç dışında hangi eşyalar, nasıl temizlenmeli?

Giysiler, yastık kılıfları, çarşaflar, saça temas eden tüm eşyalar en az 60 derecede yıkanmalı. Yıkanamayan malzemeler için kuru temizleme veya kızgın ütü uygun seçenekler. Bunların da uygulanamayacağı eşyalar iki kat büyük plastik poşet içine konulup, ağzı sıkıca bağlanarak hava alması engellenip 3-4 hafta bu şekilde tutulursa bitlerden ve yumurtalardan kurtulmak mümkün olur. Saç tarakları ve fırçalar da sıcak suda bekletilerek temizlenmeli.

Bir de saça gaz sürmek, saçı boyamak gibi yöntemler var. Bunlar hakkında ne düşünüyorsunuz?

Geleneksel tedavilerde, sirkelerin ortadan kaldırılması için üzüm sirkesi önerilir. Bunun için sulandırılmış sirke ve formik asit solüsyonları içeren karışımla saçlar taranır. 1 litre suya 1 litre üzüm sirkesi karıştırılarak çocuğun saçları her akşam bu su ile taranabilir. Saça gaz sürmek, saçı boyamak gibi yöntemler ise kimyasal içeriklerinden dolayı zararlı olabileceğinden önermiyoruz.

Peki, bitten korunmak için neler yapılabilir?

Kişisel hijyen kurallarına uyulması önemli. Bitlenme tedavisinde kullanılan bazı şampuanların aynı zamanda koruyucu etkisi de mevcut. Önerilen sıklıkta bunları kullanmak faydalı olabilir. Bit tokası, rozeti gibi lanse edilen ürünlerin içeriğinde kafur maddesi bulunuyor ve bitler bu maddenin bulunduğu ortama gelmiyor. Ancak bu maddenin deri ile direkt temas etmemesine özen gösterilmeli. Ayrıca bitler lavanta kokusundan da hoşlanmaz.

Çocuğa durum nasıl anlatılmalı?

Okulda fark edildiyse öncelikle çocuğun ailesi bilgilendirilmeli. Aileler çocuğu suçlayıcı bir tavırda bulunmamalı. Bunda utanılacak bir şey olmadığı ve herkesin başına gelebileceği, tedavisinin mümkün olduğu anlatılmalı. Ayrıca bitten kurtulmak için çocukların saçlarının kestirilmesi de doğru değil. Bu durum çocuk üzerinde ruhsal huzursuzluk ve sıkıntı yaratabilir.



Yorumlar (0)
26
parçalı az bulutlu
Günün Anketi Tümü
En Çok Sevdiğiniz Renk Hangisi?
Namaz Vakti 25 Temmuz 2021
İmsak 03:56
Güneş 05:45
Öğle 13:16
İkindi 17:12
Akşam 20:36
Yatsı 22:17
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 38 86
2. M. United 38 74
3. Liverpool 38 69
4. Chelsea 38 67
5. Leicester City 38 66
6. West Ham 38 65
7. Tottenham 38 62
8. Arsenal 38 61
9. Leeds United 38 59
10. Everton 38 59
11. Aston Villa 38 55
12. Newcastle 38 45
13. Wolverhampton 38 45
14. Crystal Palace 38 44
15. Southampton 38 43
16. Brighton 38 41
17. Burnley 38 39
18. Fulham 38 28
19. West Bromwich 38 26
20. Sheffield United 38 23
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 38 86
2. Real Madrid 38 84
3. Barcelona 38 79
4. Sevilla 38 77
5. Real Sociedad 38 62
6. Real Betis 38 61
7. Villarreal 38 58
8. Celta de Vigo 38 53
9. Granada 38 46
10. Athletic Bilbao 38 46
11. Osasuna 38 44
12. Cádiz 38 44
13. Valencia 38 43
14. Levante 38 41
15. Getafe 38 38
16. Deportivo Alaves 38 38
17. Elche 38 36
18. Huesca 38 34
19. Real Valladolid 38 31
20. Eibar 38 30